حكومت الهي جهاني
دانستيمكه هدف اصلي و اولي از بعثت انبياء، كامل كردن شرايط براي رشد و تكامل آزادانه وآگاهانه انسانها بوده كه بوسيله قرار دادن وحي الهي در دسترس مردم، تحققيافتههمچنين اهداف ديگري نيز منظور بوده كه از جمله ميتوان كمك به رشد عقلاني وتربيت روحي و معنوي افراد مستعد را بشمار آورد.و در نهايت، انبياء عظام ـ عليهمالصلوة و السلام ـ در صدد تشكيل جامعه ايدهآل بر اساس خداپرستي و ارزشهاي الهي، وگسترش عدل و داد در سراسر زمين بودهاند و هر كدام در حد امكان، قدمي در اين راهبرداشتهاند و بعضي از ايشان توانستهاند در محدوده جغرافيايي و زماني خاصي، حكومتالهي را برقرار سازند.ولي براي هيچكدام از ايشان شرايط تشكيل حكومت جهاني، فراهمنشده است.
البتهفراهم نشدن چنين شرايطي به معناي نارسايي تعاليم و برنامههاي انبياء يا نقصمديريت و رهبري ايشان نيست و نيز به معناي تحقق نيافتن هدف الهي از بعثت ايشاننميباشد زيرا همچنانكه اشاره شد هدف الهي، فراهم شدن زمينه و شرايط براي سير وحركت اختياري انسانهاست لئلا يكون للناس علي الله حجة بعد الرسل
[1] نه الزام و اجبار مردم بر پذيرفتن دين حقو پيروي از رهبران الهي.و اين هدف، تحقق يافته است.
در عينحال، خداي متعال در كتابهاي آسمانيش وعده تحقق حكومت الهي را در پهنه زمين دادهاست كه ميتوان آن را نوعي پيشگويي نسبت به فراهم شدن زمينه پذيرش دين حق در سطحوسيعي از جامعه انساني به حساب آورد كه با استفاده از افراد و گروههاي بسيار ممتازو از مددهاي غيبي الهي، موانع تشكيل حكومت جهاني از سر راه برداشته شده عدل و دادبر تودههاي ستمديده مردم كه از بيداد ستمگران بستوه آمده و از همه مكتبها ورژيمها نااميد شدهاند گسترش خواهد يافت.و ميتوان آن را تحقق هدف نهايي از بعثتپيامبر خاتم (ص) و دين جهاني و جاوداني او به حساب آورد.زيرا درباره وي فرمودهاست: ليظهره علي الدين كله
[2]و باتوجه به اينكه امامت، متمم نبوت، و تحقق بخش حكمت خاتميت است ميتوان نتيجه گرفتكه اين هدف بوسيله آخرين امام، تحقق خواهد يافت.و اين، همان مطلبي است كه درروايات متواتري كه درباره حضرت مهدي ـ ارواحنا فداه ـ وارد شده مورد تأكيد قرارگرفتهاست. در اين جا نخست به چند آيه از قرآن كريم كه متضمن بشارت به تحقق چنينحكومتي است اشاره ميكنيم و سپس به ذكر نمونهاي از روايات مربوط به اين بحثميپردازيم. وعدهالهي
خدايمتعال در قرآن كريم ميفرمايد: در تورات و زبور نوشتهايم كه صالحان، وارث زمينخواهند بود. و لقد كتبنا في الزبور من بعد الذكر أن الارض يرثها عبادي الصالحون
[3] و در آيه ديگري نظير اين مضمون، از حضرتموسي (ع) نقل شده است.
[4] و بيشك اين وعده، روزي تحقق خواهد يافت.
و در جايديگر بعد از اشاره به داستان فرعون كه مردم را به استضعاف كشانده بود ميفرمايد :و نريد ان نمن علي الذين استضعفوا في الارض و نجعلهم أئمة و نجعلهم الوارثين
[5] اين آيه هر چند در مورد بني اسرائيل و بهقدرت رسيدن آنان بعد از رهايي از چنگال فرعونيان است ولي تعبير «و نريد...» اشارهبه يك اراده مستمر الهي دارد و از اين روي در بسياري از روايات، بر ظهور حضرت مهديـ عجل الله ـ فرجه الشريف تطبيق شده است.
[6] همچنيندر جاي ديگري خطاب به مسلمانان ميفرمايد:
كسانياز شما كه ايمان واقعي و اعمال شايسته داشته باشند به خلافت خواهند رسيد و باامنيت كامل، به پرستش خداي متعال خواهند پرداخت: وعد الله الذين آمنوا منكم وعملوا الصالحات ليستخلفنهم في الارض كما استخلف الذين من قبلهم و ليمكنن لهم دينهمالذي ارتضي لهم و ليبدلنهم من خوفهم امنا يعبدونني لا يشركون بي شيئا و من كفر بعدذلك فاولئك هم الفاسقون
[7] .ودر روايات آمده است كه مصداق كامل اين وعده، در زمان ظهور ولي عصر ـ عجل الله فرجهالشريف ـ تحقق خواهد يافت
[8].نيز روايات ديگري در تطبيق چندين آيه
[9] بر آن حضرت وارد شده كه براي رعايتاختصار، از ذكر آنها صرف نظر ميكنيم.
[10] نمونهاياز روايات
رواياتيكه شيعه و سني از پيامبر اكرم (ص) درباره حضرت مهدي ـ عجل الله فرجه الشريف نقلكردهاند فوق حد تواتر است، و تنها رواياتي كه اهل سنت نقل كردهاند به تصديقعدهاي از علماء خودشان به حد تواتر ميرسد!
[11] و گروهي از علماء ايشان اعتقاد به آن حضرترا مورد اتفاق همه فرقههاي اسلامي دانستهاند
[12]و عدهاي از علماء اهل سنت، كتابهايي درباره آن حضرت و علائم ظهورشاننوشتهاند
[13]اينك نمونهاي از روايات اهل سنت:
ازجمله، چندين روايت از پيامبر اكرم (ص) نقل كردهاند كه فرمود: اگر يك روز از عمرجهان، بيشتر نمانده باشد خداي متعال آن روز را چنان طولاني خواهد كرد تا مردي ازاهل بيت من و همنام من به حكومت برسد (و زمين را پر از عدل و داد كند آن چنانكه پراز ظلم و جور شده است)
[14] و از ام سلمه روايتكردهاند كه رسول خدا (ص) فرمود: مهدي از عترت من و از فرزندان فاطمه است.
[15] و از ابن عباس نقلكردهاند كه رسول خدا (ص) فرمود: همانا علي امام امت، بعد از مناست، و از فرزنداناو قائم منتظر ميباشد و هنگامي كه ظهور كند زمين را پر از عدل و داد ميسازدچنانكه پر از ظلم و جور شده است.
[16]
[1] . سوره نساء ـ آيه .16
[2]. توبه ـ 33
[3] . سوره انبياء ـ آيه .105
[4] . اعراف آيه .128
[5] . سوره قصص ـ آيه .5
[6]. بحار الانوار، ج 51، ص 54، ج 35، ص63، .64
[7] . سوره نور ـ آيه .55
[8]. : بحار الانوار، ج 51، ص 58، ح 50، ص54، ح 34، 64
[9] . مانند اين آيات: «و يكون الدين كلهلله» ، «ليظهر علي الدين كله»«بقية الله خير لكم»
[10] . : بحار الانوار، ج 51، ص 44 ـ .64
[11]. ر.ك: صواعق ابن حجر: ص 99، نوارالابصار شبلنجي: ص 155، اسعاف الراغبين: ص 140، الفتوحات الاسلامية: ج 2، ص .211
[12]. ر.ك: شرح ابن ابي الحديد بر نهجالبلاغه: ج 2، ص 535، سبائك الذهب سويدي: ص 78، غاية المأمول: ج 5، ص .362
[13]. مانند كتاب «البيان في اخبار صاحبالزمان» تأليف حافظ محمد بن يوسف گنجي شافعي كه در قرن هفتم ميزيسته، و كتاب«البرهان في علامات مهدي اخر الزمان» تأليف متقي هندي كه در قرن دهم ميزيسته است.
[14] . .ر.ك: صحيح ترمذي: ج 2، ص 46، صحيح ابوداود: ج 2، ص 207، مسند ابن حنبل: ج 1، ص 378، ينابيع المودة: ص 186، 258، 440،488، .490
[15]. ر.ك: اسعاف الراغبين: ص 134، نقل ازصحيح مسلم و ابو داود و نسائي و ابن ماجه و بيهقي.
[16] . ر.ك: ينابيع الموده: ص .494