تبیان، دستیار زندگی

پاسخ : اگر اعمالى از قبيل وضو و غسل باطل بوده ولو بعد از چند سال متوجه شود بايد تمامى نمازهاى گذشته را قضا كند, ولى روزه هايش را كه باغسل باطل انجام داده صحيح است و قضا ندارد.(1)اگر انسان بعد از مدتى بفهمد كه حمد و سوره اى كه مى خوانده صحيح نبوده , اگر پندار مى كرده كه صحيح مى خواند ديگر قضا ندارد.(2)اگر بعد از مدتى بفهمد كه نمازهايش باطل بوده , مثلاً نماز دو ركعتى را سه ركعتى مى خوانده ياركوع را انجام نمى داده , نمازهايى كه خوانده , بايد قضا نمايد.(3) (پـاورقى 1.توضيح السمائل مراجع , ج 1 ص 776 مسئلهء 1371و آيت الله فاضل لنكرانى , جامع المسائل , ج 1 ص 151(پـاورقى 2.همان , ص 574 مسئلهء 1001(پـاورقى 3.همان , ص 776

پاسخ : بعد از پاك شدن از عادت ماهانه بر زن واجب است نمازهايش رابخواند ; بنابراين واجب است غسل حيض را انجام دهد و نمازهايش را بخواندو اگر غسل نكند و نماز نخواند تارك الصلوة محسوب شده و عقوبت دنيوى اخروى دارد. هيچ مكلفى نبايد نمازش را عمداً ترك كند. در روايت آمده : مرزبين كفر و اسلام , ترك عمدى نماز است .(1) و در روايت ديگر آمده : تارك الصلاة كافراست .(2) و در روايت ديگر آمده كه پيامبر7فرمود: كسى نماز را سبك بشمارد ازمن نيست .(3) هم چنين امام صادق 7فرمود: شفاعت ما شامل حال كسى كه نماز راسبك بشمارد, نمى شود.(4)هنگامى كه غسل حيض انجام داد نمازهايى كه بر او واجب است بايدبخواند و نبايد هيچ يك از آن ها را ترك كند.(پـاورقى 1.حرّ عاملى , وسائل الشيعة, ج 3 ص 29(پـاورقى 2.همان .(پـاورقى 3.همان , ص 16(پـاورقى 4.همان , ص 17

پاسخ : اگر در مكانى نماز بخواند كه در اطراف آن عين نجاست يامتنجس باشد نمازش صحيح است و نماز خواندن بر روى فرش نجس اگر بدن ولباس يا فرش تر نباشد كه بدن يا لباس نمازگزار نجس شود, نماز صحيح است .ولى محلّ سجده (مهر) بايد پاك باشد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 ص 516

پاسخ : احكام شك در نماز بسيار است ; زيرا شكى كه براى نمازگزار دربين نماز به وجود مى آيد, شك در ركعات نماز يا شك در اجزاء و شرايط نمازاست .شك در ركعات نماز, بر سه قسم است كه هشت قسم آن ها شك هايى است كه نماز را باطل مى كند و به شش قسم آن نبايد اعتنا كرد و نه قسم ديگر آن صحيح است كه مى تواند به توضيح المسائل مراجعه كنيد. در مورد شك دراجزاء و شرايط نماز يا شك بعد از گذشتن از محلّ است يا قبل از گذشتن از محل ّكه مسائل فراوانى دارد و به چند نمونه اشاره مى شود:1 اگر كسى در بين نماز شك كند كه وضويش باطل شده يا نه ؟ نمازش راادامه داده و به شك اعتنا نكند;2 اگر كسى در بين نماز شك كند كه اصلاً وضو گرفته يا نه ؟ نمازش باطل است و بايد وضو بگيرد و نماز را از اول بخواند;3 اگر كسى بعد از تمام شدن نماز شك كند كه قبل از نماز وضو گرفتم يا نه ؟نمازى كه خوانده صحيح است , ولى براى نماز بعدى بايد وضو بگيرد;4 اگر كسى مثلاً در حال سجده شك كند كه ركوع را انجام داد يا نه ؟ نبايداعتنا كند; 5 اگر كسى قبل از سجده شك كند كه ركوع را انجام داده يا نه ؟ بايد ركوع راانجام دهد و بعد به سجده رود. هم چنين در اجزاء و شرايط موارد بسيارى هست كه به توضيح المسائل مراجعه شود.

پاسخ : اگر پسر بزرگتر پيش از اين كه نماز و روزهء پدر را قضا كند, بميرد, بر پسر دوّم چيزى واجب نيست .(1)به فتواى آيات عظام گلپايگانى و صافى و زنجانى چنان چه بين مرگ پدر و يا مادر و مرگ پسر بزرگ تر قدرى طول كشيده كه مى توانسته قضاى نماز و روزه آن ها را به جا آورد, بر پسر دوم چيزى واجب نيست و اگر اين مقدار طول نكشيده قضاى آن ها بنابر احتياط بر پسر دوم واجب است .(2)اما اگر در حال حيات پدر يا مادر فرزند بزرگتر فوت كرده باشد, بعد از فوت پدر يا مادر بزرگترين فرزندموجود بايد قضا نمايد.(3)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 1398(پـاورقى 2. همان , ص 793(پـاورقى 3.همان , ص 790

پاسخ : كسى به تكليف مى رسد بايد اولاً از مرجع تقليدى كه اعلم باشد تقليد كند و مرجع خود رامشخص كند و بعد بر طبق رسالهء ايشان عمل كند و بايد مسائلى كه غالباً به آن ها نياز خواهد داشت يادبگيريد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 1 2و 11

پاسخ : علامت بلوغ يكى از سه چيز است : 1 جنب شدن (بيرون آمدن منى );2 روييدن موى درشت در زير شكم (بالاى عورت );3 اگر پسر است تمام شدن 15سال قمرى و اگر دختر است تمام شدن 9سال قمرى .هر يك از اين سه علامت بروز كند, علامت بالغ شدن است و بر او وظايف و تكاليف شرعى مترتب وواجب مى شود.(1)توضيح : 15سال قمرى از 15سال شمسى , 163روز و 6ساعت كمتر است و 9سال قمرى از 9سال شمسى , 97روز و 22ساعت و 48دقيقه كمتر است .(2)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 2 مسئله 2252(پـاورقى 2.آيت الله فاضل لنكرانى , جامع المسائل , ج 1 ص 30

پاسخ : يكى از مواردى كه اگر بدن نجس باشد مى توان نماز خواند ونجاست بخشيده شده است . جايى كه لباس يا بدن با خون قروح و جروح همراه باشد, مانند كسى كه عمل جرّاحى كرده و شستن بدن يا لباس ممكن نيست يامتعسّر است , افراد صحيح است و لزومى ندارد كه بدن يا لباس پاك باشد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 848

پاسخ : در روز اول ماه مبارك رمضان دو ركعت نماز وارد شده است كه در ركعت اول بعد از حمد, سوره ءانا فتحنا (سورهء فتح ) و در ركعت دوّم بعد از هر سوره اى را كه دوست دارد بخواند.(1)(پـاورقى 1.شيخ عباس قمى , مفاتيح الجنان , اعمال روز اول ماه رمضان .

پاسخ : انسان روزه دار مى تواند مسواك بزند, اما بايد از فرو دادن آب يا مواد ديگر جلوگيرى نمايد. ولى مسواك كردن با چوب تر كراهت دارد.(1)البته اگر به هنگام مسواك خون از لثه هم نبايد كراهت خواهد داشت .(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 1657