تبیان، دستیار زندگی

پاسخ : گران خريدن اشكالى ندارد, ولى ممكن است در اثر گران خريدن , گران فروشى رواج پيدا كند و باعث ظلم به بى بضاعتان شود, لذا بهتراست از او چيزى نخريد تا كم كم دست از گران فروشى بردارد.

پاسخ : اگر در نماز احتياط چيزى كه ركن نيست , سهواً كم و زياد شود,سجدهء سهو ندارد, ولى به فتواى آيات عظام اراكى , گلپايگانى و صافى سجده ءسهو دارد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 1230

پاسخ : اگر بانك به كسى قرض الحسنه بدهد و بخواهد بهره بگيرد, ربا وحرام است , ولى بانك ها به كسى قرض نمى دهند, بلكه بر اساس عقوداسلامى , مانند مشاركت در ساختن خانه يا خريد و فروش اقساطى يا مضاربه عمل مى كنند, در اين صورت منافعى كه از اين معاملات به دست مى آيد, يا به بانك پرداخت مى شود, اشكالى ندارد و ربا نيست .(1)(پـاورقى 1.آيت الله فاضل لنكرانى , جامع المسائل , ج 1 285

پاسخ : اگر از وسائل موسيقى (تار, تنبور, ويولون , نى , پيانو, قرنى ,ترومپت , ويولون سل , كنترباس , سنتور, سه تار, دو تار, چنگ , قانون , تنبك ,دف , ارگ , ساگ سيفون , گيتار, فلوت كمانچه و...) موسيقى اى كه حرام است ,نواخته شود, به كارگيرى از اين وسايل حرام است . اگر خريد و فروش و نگه دارى اين وسايل فقط براى مصارف حرام باشد, حرام و معامله باطل است .(1)پيامبر6فرمود: .(2)امام صادق 7فرمود: .(3)باز آن حضرت فرمود: .(4)پيامبر6از زدن دفّ و رقصيدن و از هر لهو و لعب و از حاضر شدن درجايى كه موسيقى و قمار و رقص هست و گوش دادن به غنا نهى كرده است .(5)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 2 ص 202و 211(پـاورقى 2.صادق احسانبخش , آثار الصادقين , ج 16 ص 84(پـاورقى 3.همان , ص 82(پـاورقى 4.همان , ص 80 با تلخيص .(پـاورقى 5.همان , ص 86 با تلخيص .

پاسخ : موسيقى هايى كه شهوت انگيز نباشد و انسان را به سوى شهوت رانى نكشاند, اشكالى ندارد. اشعار و ترانه هايى كه مشتمل بر تهمت ودروغ و حرف هاى زشت و ركيك نباشد و با آواز و غنا خوانده نشود و اگر همراه با موسيقى است , شهوت انگيز نباشد, اشكالى ندارد,(1) مانند غالب اشعار وموسيقى هاى صدا و سيما. (پـاورقى 1.آيت الله فاضل لنكرانى , جامع المسائل , ج 1 ص 254

پاسخ : در دعاى از امام صادق 7نقل است دست چپ را به محاسنش مى گرفت و با تكان دادن انگشت سبّابهء دست راست , با حالت تضرع و زارى جملات را مى گفت .(1)همان طور كه گفته شد اين كار نوعى تضرع و زارى به درگاه خدا محسوب مى شده است .(پـاورقى 1.شيخ عباس قمى , مفاتيح الجنان , اعمال ماه رجب .

پاسخ : اگر روزه گرفتن براى انسان ضرر داشته باشد و انسان يا پزشك متخصص تشخيص دهد روزه گرفتن ضرر دارد, نبايد روزه گرفت . اگر بعد از ماه رمضان عذر برطرف شد, بايد قضاى آن را به جا آورد و گرنه براى هر روز كه روزه نگرفته است , بايد750گرم نام به فقير بدهد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ص 993

پاسخ : كسى كه به واسطهء عذر در ماه مبارك رمضان روزه نگرفت , بايدبعد از ماه رمضان و تا پيش از ماه رمضان سال آينده , قضاى روزه هايش را بگيردو اگر كوتاهى كرد و به بعد از ماه رمضان سال بعد موكول شد, علاوه بر قضاى روزه ها, بايد براى هر روز 750گرم نام به فقير بدهد. اين عمل را مى گويند.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 1705

پاسخ : تكليف هاى الهى بر سنّ و سال انسان مترتب نمى شود, بلكه بربلوغ و رشد انسان مترتب است ; يعنى هر كس كه بالغ و رشيد شد و به تعبيربهتر: اگر پسر است , مرد شده و قابليت مرد بودن را پيدا كرد و اگر دختر است ,قابليت زن بودن را به دست آورد, تكليف الهى كه شامل وظايف عبادى واجتماعى ـ از قبيل خريد و فروش و وكالت و غيره ... است , بر عهدهء او مى آيد وبايد آن ها را انجام دهد. خلقت پسر و دختر اين طور است كه پسران ديرتر و دختران زودتر بلوغ مى شود. علامت مرد شدن پسران و زن شدن دختران , چند چيز است :1 احتلام ; اگر پسرى محتلم شد, معلوم مى شود بالغ و رشيد شده است .2 روييدن موى درشت در زير شكم ; اين علامت بالغ و رشيد شدن پسر ودختر است .3 اگر از دو راه سابق مشخص نشد, به طور غالب , پسران در حدود پانزده سالگى و دختران در حدود نُه سالگى بالغ مى شوند. البته يك روايت , بلوغ پسرو دختر را در سيزده سالگى مى داند, ولى اكثر روايات سن پسران را پانزده سالگى و دختران را نُه سالگى دانسته اند.(1)(پـاورقى 1.حرّعاملى , وسائل الشيعه , ج 1 ص 32

پاسخ : زمان ظهور حضرت مهدى 7را كسى نمى داند. از امام باقر7سؤال شد: آيا ظهور حضرت صاحب الزمان وقت معيّنى دارد؟ امام باقر7فرمود: .شخصى مى گويد: من خدمت امام صادق 7نشسته بودم كه آمد و عرض كرد: قربانت گردم !ظهور قائم آل محمد كه انتظار آن را مى كشيد, كى خواهد بود؟ فرمود: (1)اما بعضى از نشانه هاى ظهور در بعضى از روايات آمده است : محمد بن حنفيه از پدرش اميرالمؤمنين 7نقل مى كند: (2)امام صادق 7از پيامبر6نقل مى كند: (3)هم چنين از پيامبر6نقل شده است كه فرمود: (4)و فرمود: (5)على 7در خطبه اى براى مردم اوصاف مردم آخر الزمان را اين طور ترسيم فرمود: ساختمان ها را محكم بسازند و دين را به دنيا بفروشند و سفيهان را به كار بگمارند و با زنان مشورت بكنند و صله ءرحم نكنند و حلم و بردبارى نزد آنان نشانهء ضعف و ناتوانى باشد. زنان در تجارت با شوهرانشان شركت كنند ودروغگويان و خائنان محترم شمرده شوند و زنان نوازنده آلات طرب و موسيقى بنوازند و زنان به مردان و مردان به زنان شباهت پيدا كنند. احكام دين را براى دنيا بيآموزند و كار دنيا را بر آخرت مقدم بدارند و پوست ميش را در دل هاى گرگ صفت بپوشند, در حالى كه دل هاى آنان از مردار متعفن تر است .(6)امام باقر7فرمود: (7)(پـاورقى 1.على دوانى , مهدى موعود, ص 862(پـاورقى 2.على دوانى , مهدى موعود, ص 863(پـاورقى 3.همان , ص 958(پـاورقى 4.همان , ص 958(پـاورقى 5.على دوانى , مهدى موعود, ص 960(پـاورقى 6.همان , ص 963(پـاورقى 7.على دوانى , مهدى موعود, ص 961