تبیان، دستیار زندگی

پاسخ : گاهى براى انساناين حالت پيش مى‏آيد كه احساس مى‏كند بول يا منى از او خارج مى‏شود، ولى با دقت مى‏بيند كه چيزى از او بيرون نيآمده است. در اين صورت اين شخص حالتى شبيه به حالت وسواسى پيدا كرده است و بايد به احساس و شك خود اعتنا نكند.اما گاهى واقعاً از انسان مايعى بيرون مى‏آيد كه پندار مى‏كند بول يا منى است، ولى در واقع بول يا منى نيست، بلكه مايع زرد رنگى است كه به آن وذى يا ودى يا مذى مى‏گويند اين گونه مايع‏ها پاك است و وضو و نماز را باطل نمى‏كند.بنابراين، اگر واقعاً مايعى بيرون آيد و يقين داشته باشيم كه منى است، بايد غسل جنابت انجام داد و سريعاً نماز خواند و اگر در بين نماز منى بيرون آمد اشكالى ندارد و نماز صحيح است. اگر مقدور باشد براى هر نماز بايد يك غسل انجام داد و اگر مقدور نباشد بايد تيمم بدل از غسل انجام داد و نماز را خواند.(1). اگر انسان دچار مرضى است كه قطره قطره بول از او بيرون مى‏آيد وظيفه‏اش اين است كه براى هر نماز يك وضو بگيرد و سريعاً نمازش را بخواند و اگر حتى در بين نماز هم بول از او خارج مى‏شود مى‏تواند چند نماز را با يك وضو بخواند(2)(پاورقى امام خمينى، استفتائات، ج 1، ص 49، سؤال 87.)(پاورقى2 توضيح المسائل مراجع، ج 1، مسئله 310.)

پاسخ : ‌ ‌ابوبكر و عمر هر دو پدر زن پيامبر بودند. عايشه دختر ابوبكر و حفصه دختر عمر، هر دو از زنان‌پيامبر بودند، ولي ابوبكر و عمر خويشاوند نبودند. ابوبكر با علي(ع) و فاطمه(س) خويشاوند نبود. عمر نيز با‌علي(ع) و فاطمه(س) در ابتدا خويشاوند نبود، ولى بنا به قولى بعداً عمر با ام كلثوم، دختر حضرت‌علي(ع)‌ازدواج كرد.

پاسخ : ‌ ‌بعد از رحلت رسول گرامى اسلام، جوّ حاكم بر مدينه دگرگون شد مثل اين كه تعدادى از سران‌مسلمانان مترصّد بودند تا بعد از پيامبر(ص) حاكميت اسلامى را به قبضه خود درآورند، و همين كار را هم كردند‌و در سقيفه بني‌ساعده جمع شدند و با ابوبكر به عنوان جانشين پيامبر بيعت كردند. اين در حالى بود كه هنوز‌بدن پيامبر را دفن نكرده بودند و علي(ع) با تعدادى از اصحاب مشغول غسل دادن پيامبر بود. بعد از بيعت با‌ابوبكر، علي(ع) و تعدادى از اصحاب بزرگوار پيامبر درباره مسئله خلافت با ابوبكر و عمر و چرخانندگان‌سقيفه، بحث و احتجاج كردند. حتى علي(ع) و فاطمه(س) با حسن و حسين(ع) به خانه مهاجر و انصار رفتند تا‌خلافت به جاى اصليش برگردد، ولى آنان قبول نكردند. وقتى علي(ع) با تعدادى از صحابه با ابوبكر بيعت‌نكردند، عمر با تعدادى آمد تا علي(ع) را به زور به مسجد ببرند و از او بيعت بگيرند. در اين جا آن ظلم‌ها و‌اذيت‌ها به فاطمه زهرا(س) به وقوع پيوست. علي(ع) ‌فردى شجاع و دلير بود و مي‌توانست شمشير بكشد، اما‌در آن زمان حساس آيا شمشير كشيدن و جنگ و خونريزى به صلاح اسلام و مسلمانان بود؟ حضرت اين مسئله‌را بهتر مي‌دانست كه فرمود:"‌فرأيتُ أنّ الصبر على هاتا أحجى فصرتُ و فى العين قذى و في الحلق شجاً أرى تراثى نهباً؛ عاقبت‌ديدم بردبارى و صبر به عقل و خِرَ‌د نزديك‌تر است. لذا شكيبايي ورزيدم، ولى مانند كسى بودم كه خاشاك كه‌چشمش را پر كرده و استخوان راه گلويش را گرفته است. با چشم خود مي‌ديدم كه ميراثم را به غارت بردند."

پاسخ : ‌ ‌اين هم يكى از ابعاد مظلوميت آن حضرت است يكى از افرادى كه بعد از رسول خدا مورد ظلم‌فراوان قرار گرفت، حضرت زهرا(س) بود، ولى اميرالمؤمنين علي(ع) و بسياراز شيعيان در آن زمان به خاطر‌حفظ اسلام و تفرقه نيافتادن بين مسلمانان، سكوت كردند و در عين مظلوميّت، صبر نمودند.‌اميرالمؤمنين(ع)‌فرمود: "‌صبرتُ و في العين قذى و فى الحلق شجى أرى تراثى نهباً[2]؛ صبر كردم، در حالى كه خارى در‌چشمم و استخوانى در گلويم بود. مي‌ديدم كه ارث مرا به غارت بردند".‌در زمان ما هم هنوز آن مظلوميّت ادامه دارد. خاندان عصمت و طهارت در عين عظمت و بلندى و كمال‌معنويت همواره مظلوم بوده‌اند و هنوز به خاطر اين كه برادران اهل سنّت از ما شيعيان آزرده خاطر نشوند و ما را‌خارج از اسلام ندانند، مجبوريم كوتاه بيائيم.([2])‌نهج البلاغه، خطبه 3.

پاسخ : ‌ ‌كودكى كه براى عمره مفرده يا حج محرم مي‌شود، بايد طواف نساء را انجام دهد. و اگر خودش‌نمي‌تواند، بر وليّ او واجب است او را طواف نساء دهد. اگر طواف نساء را انجام ندهد، زنان بر او حلال نيست.‌و احوط عدم جواز عقد ازدواج براى او است.[1]([1])‌امام خميني، تحريرالوسيله، ج 1، ص 453، مناسك حج محتشمي، مسئله 1181.

پاسخ : ‌ اوّ‌لاً دعا كردن بهترين عبادت است. ثانياً دعا كننده با دعا عقيده خود را ابراز مي‌دارد، مثلاً كسى كه‌براى سلامتى امام دعا مي‌كند، علاقه‌مندى خود را به امام نشان مي‌دهد، يا كسى كه براى نابودى صدام نفرين‌مي‌كند، تنفّر خود را از ظالم ابراز مي‌دارد. ابراز حمايت از آن شخصيت ارزشمند و تنفر از اين شخصيت ظالم،‌ثواب و اجر دارد. ثالثاً دعا كردن به غير از برآورده شدن يا برآورده نشدن حاجت، فوايد جانبى ديگرى دارد.‌تمسّك به خدا التجاء تضرّع به درگاه او از حسنات و خوبي‌هايى است كه با آن‌ها بلاها و مفاسد از انسان دفع‌مي‌شود و حوادث بد و ناگوار براى انسان پيش نمي‌آيد. تأثير دعا در برآورده شدن حاجت، براساس مصالح و‌شرايطى است كه بايد محققّ شود و زمينه تحقق آن‌ها فراهم شود. تا زمينه‌ها فراهم نشود، آن خواسته انجام‌نمي‌گيرد، مثلاً اگر دعا مي‌كنيم كه صدام كشته شود يا بميرد، بايد فردى همت كند كه او را ترور كند و موانعى در‌پيش نباشد و مردن او براساس بيمارى كشنده‌اى مانند سكته يا سرطان و يا ايدز باشد. تا عامل و علّت محقق‌نشود، مرگ يا قتل صورت نمي‌گيرد. "‌أبى الله أن ن يجرى الأمور الاّ بأسبابها"؛ خداوند قانونمند است و براساس‌قوانين و سنت هايى كه خودش قرار داده، عمل مي‌كند و خودش ناقص قوانين خود نيست. ‌و در پايان اگر خداوند مهلتى به ظالمان مي‌دهد نه از باب اوست داشتى آنان است و نه از باب بي‌توجهى به‌دتا كنندگان بلكه مهلتى به آنان مي‌دهد تا پيمانه گناهانشان پر شود و تا عذاب اخروى آنان سنگين‌تر شود‌اميرالمؤمنين در نهج البلاغه مي‌فرمايد ‌و لئن أمهل الظالم خلق يفوت أخذه ‌اگر به ظالم مهلتى داده مي‌شود مؤاخذه و‌عذاب او فوت نمي‌شود واين خود جاى بحث مفصل دارد كه در بحث املاء و مهلت‌هاي الهى بايد بحث شود.

پاسخ : لكه هايى كه در ابتدا مى بيند, اگر مداوم نباشد يا داخل فرج خون نباشد يعنى قطع و وصل شود, حيض محسوب نمى شود و بايد نماز و روزه ها را بگيرد, ولى اگر مداوم باشد يا در داخل فرج خون باشد, اگر مجموعهء آن روزها از ده روز تجاوز نكند, همه محكوم به حيض است و نماز و روزه واجب نيست , ولى اگر بيشتر از ده روز بشود,مازاد بر عادت ماهيانه , استحاضه محسوب مى شود. لذا بعد از ايّام عادت بايد احتياط كند و اعمال استحاضه را انجام دهد و از محرّمات حيض دورى كند.

پاسخ : دخترى كه شوهر كرده و در شهر يا مكان ديگرى مسكن گزيده است , تا وقتى كه از وطن پدر و مادرى خود اعراض نكرده باشد, هرگاه به آن جا برود, نمازش تمام و روزه اش صحيح است .

پاسخ : معلمان عزيز نبايد شاگردان خود را طورى بزنند كه ديه بر آنان واجب شود. فقط به جهت تأديب و بااجازه از اولياى دانش آموزان مى توانند طورى بزنند كه منجرّ به ديه نشود. اگر معلّمى طورى شاگردانش را زده كه منجر به ديه شده , بايد ديه را به اولياى آنان پرداخت كند يا شاگرد و اولياى او را راضى كند. اين نكته را بايد توجه داشته باشيد كه از نظر روانشناسى تربيتى ثابت شده تنبيه بدنى آثار نامطلوبى دارد. لذا ممنوع است و براى تربيت دانش آموز بايد از شيوه هاى ديگرى استفاده كرد.

پاسخ : قضاى روزه ها را نمى توان تبديل به پول و مال كرد, بلكه بايد آن ها را انجام داد, ولى به جاى كفاره مى توان به فقرا طعام , يعنى نان يا برنج يا گندم و يا خرما داد, مثلاً اگر كسى روزهء ماه مبارك رمضان را عمداً نگرفته است , غير از قضاى آن بايد كفاره بدهد. كفارهء آن براى شصت روزه يا اطعام به شصت مسكين است . انسان مى تواندبه شصت مسكين طعام دهد.