- ز جيب خرقه حافظ چه طرف بتوان بست
- كه ما صمد طلبيديم و او صنم دارد
-
واژه نامه
- جيب :
گريبان ، يقه پيراهن
- خرقه :
خرقه در لغت به معني پاره و قطعه اي از جامه است ودر اصطلاح صوفيه عبارتست از جامه اي پشمين كه غالباّ از پاره هاي به هم دوخته فراهم آمده است
- صمد :
بي نيـــــاز، يكي از اسامي خــــداي تعـــــالي
- صنم :
بُت ، مجازاً معشوق زيـبا
English Translation :
From the pocket of Hafiz's religious us garment, what profit can one gain?
First Mesra Translation:
For (from him) we seek the eternal; and (his own work with) a beloved he-- hath.
Second Mesra Translation:
شرح بيت
**- از گريبان خرقه حافظ چه بهره اي مي توان برد، زيرا ما در جست وجوي خدا هستيم و حافظ ـ در گريبان خرقه خود ـ صنم دارد،جيــب : گريبان ، سينه ،صمــد: بي نياز، يكي از نامهاي خداي تعالي ،صنم : بت ، عروسك ،صمد طلبيدن از جيب خرقه اشاره به يك رسم صوفيان دارد و آن اينكه در دو طـرف گريبـان خرقـه بعضـي درويشـان كلمات متبركي به عنوان زينت و تيمن و تبرك نوشته مي شد، در فرهنگ البسه مسلمانان آمده : در گريبان خرقه نوشته بود يا عزيز يا ستار، يا لطيف يا حليم ، در ميان خرقه نوشته بود يا صبور، يا شكور، يا كريم ، يا عليم ، در دامن خرقه يا واحد، يا احد، يا صمد، يا فرد، و صنم داشتن خرقه اشاره به اين معني است كه خرقه مشايخ عالي مقام ازپارچه هائي دوخته مي شد كه نقش آدمك بر آن تصوير شده بود چنانكه جبه وزيران و اشراف را از آن مي دوختند، اين پارچه ها را ظاهراً از چين مي آورده اند، از صنم اين آدمكها مراد است ،در بيت صمد و صنم را برابر هم آورده ، مي گويد در گريبان خرقه حافظ نمي توان نقش صلاح و پرهيزگاري ديد زيرا ما در جست وجوي صمد هستيم و حافظ ، در گريبان خود صنم دارد ـ كه تعرضي به مشايخ عالي قدر است ، مقايسه شود با:گفتم صنم پرست مشو با صمد نشين گفتابه كوي عشق هم اين وهم آن كنند **
