- اگر نه دايره عشق راه بربستي
- چو نقطه حافظ سرگشته در ميان بودي
-
واژه نامه
- سرگشته :
سرگردان ، حيران ، آواره
English Translation :
If the Path, love's circle had not closed,
First Mesra Translation:
Not like a point, in the midst, heart-bereft Hafiz-- would have been.
Second Mesra Translation:
شرح بيت
**- اگر دايره عشق راه را نبسته بود; حافظ سرگردان مانند نقطه در مركز دايره قرار مي گرفت ،مي گويد عشق محيطي بسته مثل دايره ايجاد كرده ; پس حافظ نمي تواند در آن نفوذ كند و مثل شاخه پرگار خارج از دايره در حال سرگشتگي مانده است ، اگر چنين بسته نبود حافظ از آن علاقمنداني بود كه در مركز دايره قرار مي گرفت - نقطه مركزي و قطب و مراد مي شد،به عقيده دكتر غني در ميان بودي نوعي ايهام دارد و مقصود از آن ميان دايره عشق نيست بلكه ميان مردم بودن و آدم عادي بودن است ، يعني اگر دايره عشق راه را نمي بست حافظ در ميان مردم بود، معنايي درست مخالف آنچه نوشتيم ، اما آنچه نگارنده را در نظر خود ثابت مي دارد اينكه طرح تصوري بيت مقايسه ميان دو شاخه پرگار است : ميان شاخه اي كه گردش مي كند - حافظ سرگشته - و شاخه اي كه نقطه مركزي را رسم مي كند، مي گويد شاخه متحرك كه حافظ است نمي تواند به نقطه مركزي برسد نه اينكه نمي تواند از آن بيرون بيايد،با اين معني تعبير عرفاني بيت هم روشن است : حافظ نمي تواند به نقطه مركز توحيد پي ببرد زيرا اين دايره بسته است ، **