تبیان، دستیار زندگی

پاسخ : طبق احاديثى كه از ائمهء معصوم : به ما رسيده است , انسان اعم از مؤمن و كافر و منافق هنگام مرگ ملك الموت , حضرت عزرائيل را مشاهده مى كند. امام زين العابدين 7ضمن حديثى فرمود: .(1) حضرت ابراهيم خليل الرحمن 7به ملك الموت فرمود: .(2)بنابراين انسان هنگام مرگ ملك الموت را مى بيند و او براى قبض روح مؤمن به صورت زيبا و براى كافر و فاجربه صورت كريه و زشت ظاهر مى شود.(پـاورقى 1.محمد باقر مجلسى , بحارالاءنوار, ج 6 ص 159 حديث 19(پـاورقى 2.محمد باقر مجلسى , بحارالاءنوار, ج 6 ص 143 حديث 8 محمد حسين حسينى طهرانى , معادشناسى , ج 1 ص 239

پاسخ : دست آفرينش انسان را يك موجود تصميم گير و انتخاب گر و آزاد و مختار آفريده كه او كارهاى خودرا با حرّيّت و انتخاب انجام دهد و در فعل و ترك هر كارى , كاملاً از آزادى خود بهره ببرد. راه هاى خير و سعادت راهم خداوند توسط پيامبران الهى و كتاب هاى آسمانى به انسان معرفى نموده , اما اين اختيار و آزادى در انتخاب , فقطدر دنيا است . همين كه انسان عمر خويش را در اين جهان به پايان برد و حضرت عزرائيل وى را قبض روح كرد, به ناچار همان گونه زندگى خواهد كرد كه در دنيا براى زندگى پس از مرگ فراهم نموده است . لذا در عالم پس از مرگ وعالم برزخ انسان به اختيار خود نيست تا بتواند عذاب و فشار قبر را از خود دور كند. قرآن كريم در مورد كفار وظالمان و مجرمان كه تا لحظهء مرگ راه نادرست خويش را ادامه مى دهند مى فرمايد: همچنان به راه غلط خود ادامه مى دهند, تا زمانى كه مرگ يكى از آنان فرا رسد. مى گويد: پروردگارا, مرا باز گردان , شايددر آن چه ترك كردم (و كوتاهى نمودم ) عمل صالحى انجام دهم , (ولى به او مى گويند) چنين نيست ! اين سخنى است كه او به زبان مى گويد (و اگر باز گردد, كارش همچون گذشته است ) و پشت سر آنان برزخى است تا روزى كه برانگيخته شوند>.بنابراين در عالم پس از مرگ انسان به اختيار خود نيست تا وارد قبر شود يا نه , بلكه از اين جهان هر چه فرستاده باشد, همان را در آن جهان خواهد يافت . اگر باغ فرستاد, در باغ و اگر آتش فرستاد, در آتش زندگى خواهد نمود.امام زين العابدين 7فرمود: .(1)(پـاورقى 1.ناصر مكارم شيرازى , پيامبر قرآن , ج 5 ص 447

پاسخ : سبّوح و قدّوس هر دو از صفات الهى و به معنى پاك و منزه و مبرى بودن خداوند از هر هيب و نقص است . كلمهء قدوس در قرآن به كار رفته است . قرآن فرمود: كه معبودى جز او نيست حاكم و مالك اصلى او است و از هر عيب منزه است >. كلمهء سبّوح در قرآن نيامده , ليكن درروايات و دعا آمده است . در حديثى از امام صادق 7آمده است : سبقت گرفته است >.

پاسخ : نعمت هاى بهشت بسيار متنوع و جالب و دل انگيز است و قرآن كريم روى آن بسيار تكيه كرده است تااز اين طريق توجه همهء انسان ها را به اعمال و صفات و فضايل كه سرچشمهء اين مواهب است , جلب كند. يكى ازنعمت هاى بسيار لذت بخشِ بهشت , نوشيدنى هاى بهشتى است . قرآن كريم مى فرمايد: وصف بهشتى كه به پرهيزگاران وعده داده شده , چنين است كه در آن نهرهايى از آب صاف و خالص است كه هرگز بوى آن تغيير نكرده و نهرهايى از شير كه طعم آن دگرگون نگشته و نهرهايى از شراب كه مايهء لذت نوشندگان است ونهرهايى از عسل تصفيه شده >. يكى از نوشيدنى هاى بهشت شراب بهشتى است و نوشيدن شراب بهشتى لذت بخش و نشاطآور است . قرآن در جاى ديگرى مى فرمايد: مى نوشاند>. شراب آلودهء دنيا عقل را زايل مى كند و انسان را از خدا دور مى سازد. لذا نوشيدنى و شراب بهشتى براى ايشان آورده بود كه ايشان بر حسب توصيهء استادشان همان طورى كه در كتاب مهرتابان آمده است ,(1) از توجه به حوريّه صرف نظر كرده اند و در واقع ياد خدا را مقدم بر توجه به حورى داشته اند. (پـاورقى 1.محمد حسين حسينى طهرانى , مهرتابان , ص 31

پاسخ : خشك بودن صورت و دست ها قبل از وضو لازم نيست , ولى جاى مسح بايد خشك باشد و اگر به قدرى , تر باشد كه رطوبت كف دست به آن اثر نكند مسح باطل است , ولى اگر ترى آن به قدرى كم باشد كه رطوبتى كه بعد از مسح در آن ديده مى شود بگويند فقط از ترى كف دست است اشكال ندارد,(1) لذا در فرض سؤال شما خشك كردن صورت و دست براى وضو مسجد لازم نيست .(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 247و 256

پاسخ : كسى كه نماز واجب خود را در وقت آن نخوانده بايد قضاى آن را به جا آورد (البته نمازهاى يوميه اى كه زن در حال حيض يا نفاس نخوانده قضا ندارد) ولى لازم نيست قضاى نماز را فوراً انجام داد. بنابراين , مانعى نداردقضاى نماز مغرب را امروز و قضاى عشا را چند روز بعد از آن به جا آورد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 1370و 1372

پاسخ : اگر سهواً پيش از امام سر از ركوع بردارد, چنانچه امام در ركوع باشد, بايد به ركوع برگردد و با امام سربردارد. در اين صورت زياد شدن ركوع كه ركن است , نماز را باطل نمى كند, ولى اگر به ركوع برگردد و پيش از آن كه به ركوع برسد, امام سر بردارد, نمازش باطل است . اگر به ركوع برنگردد, گناه كرده , ولى نمازش صحيح است .()(پـاورقى 6.امام خمينى , توضيح المسائل , مسئله 1471 تحرير الوسيله , ج 1 ص 272 مسئله 11

پاسخ : صحبت كردن مرد با زن نامحرم و بالعكس اگر توأم با قصد لذت و شهوت و ريبه (=ترس افتادن دروادى گناه و معصيت ) نباشد, جايز است , اگر احتياط اين است كه در غير مقام ضرورت ترك شود.() شوخى معمولى (پـاورقى 5.امام خمينى , تحرير الوسيله , ج 2 ص 245 مسئله 29در حكم صحبت كردن است .

پاسخ : كسى كه غسل جنابت كرده , نبايد براى نماز وضو بگيرد. چون وضو گرفتن بعد از غسل جنابت ,مشروع نيست و بدعت و حرام است .()(پـاورقى 3.امام خمينى , توضيح المسائل , مسئله 3912 تا يقين به جنايت حاصل نشود, غسل واجب نمى شود. لذا چنانچه به علت شك در جنابت احتياطاً غسل كند, براى نماز بايد وضو بگيرد.()(پـاورقى 4.استفتاآت , ج 1 احكام غسل , سؤال 101

پاسخ : خرما و مويز و كشمش و آب آن ها اگر جوش بيايند, پاك اند و خوردن آن ها حلال است .()(پـاورقى 2.امام خمينى , توضيح المسائل , مسئله 114