تبیان، دستیار زندگی

پاسخ : كسى كه در ماه رمضان مريض بوده و نتوانسته است روزه بگيرد, اگر بيمارى او تا ماه رمضان آينده ادامه پيدا كند, ديگر قضاى آن واجب نيست و فقط براى هر روز بايد 750گرم گندم يا جو و يا نان به فقيربدهد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 1 مسئله 1703

پاسخ : اگر انسان مدتى به پندار اين كه قبله فلان جهت است , نماز خواند, بعد معلوم شد جهت قبله اشتباه بود, اگر نمازهايى كه خوانده , انحراف بين راست و چپ بوده , نماز صحيح است و قضا ندارد, ولى اگرمعلوم شود نمازهايى كه خوانده , پشت به قبله بوده , احوط اين است كه نماز هايش را قضا نمايد.(1)(پـاورقى 1.امام خمينى , تحريرالوسيله , ج 1 ص 141

پاسخ : اگر شخصى يا محصّلى محتاج باشد; يعنى منبع درآمدى نداشته باشد و يا پدر او توانايى كمك به او را ندارد و يا به او كمك نمى كند, مى تواند اززكات براى تحصيل و غير تحصيل استفاده كند, ولى از خمس بدون اجازه ءمرجع تقليد نمى تواند استفاده كند و اگر سيد باشد مى تواند با اجازهء مرجع تقليداز سهم سادات كه بخشى از خمس است استفاده نمايد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 2 ص 62و 156

پاسخ : تكاليف شرعى اعم از فردى و اجتماعى , مشروط به بلوغ است ونشانهء بلوغ يكى از علايم سه گانه است :1 احتلام ; 2 بيرون آمدن موهاى درشت زير شكم ; 3 اگر يكى از آن دوعلامت نبود, پسران در پانزده سالگى (قمرى ) و دختران در اتمام نُه سالگى (قمرى ) بالغ مى شوند و بايد تكاليف خود را انجام دهند; بنابراين ممكن است قبل از پانزده سالگى پسران به بلوغ برسند.(1)اما چرا در اين سنين پسران و دختران به تكليف مى رسند؟ زيرا تكليف دائرمدار بلوغ و رشد جسمى و عقلى است كه غالباً پسران و دختران در اين سنين به آن حدّ از بلوغ و رشد مى رسند.(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 2 مسئله 2252

پاسخ : در مورد خمس بايد از مرجع يا نمايندهء ايشان اجازه گرفت .غالباً مراجع مقدارى از سهم امام را اجازه مى دهند.(1) اما زكات را مى توان براى جهيزيهء دختر يا خرج عروسى پس و لوازمى كه تهيهء آن ها لازم است ,مصرف كرد; در صورتى كه پسر و دختر فقير باشند.(2)(پـاورقى 1.امام خمينى , تحريرالوسيله , ج 1 ص 365(پـاورقى 2.تحريرالوسيله , ج 1 ص 340

پاسخ : خمس بايد به مرجع تقليد داده يا از او اجازهء پرداخت به افرادمستحق گرفته شود و بدون اجازه نمى توان خمس را به مصرف افراد مورد نظررساند.(1) ولى زكات را مى تواند خود فرد حساب كند و به مستحقان پرداخت كند.(2)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 2 مسئله 1925(پـاورقى 2.همان , مسئله 1834

پاسخ : اضطراب و افسردگى در انسان علامت بدى يا خوبى نيست ;اضطراب و نگرانى نوعى كسالت و بيمارى است كه بايد هر چه زودتر درمان شود. خوبى و بدى افراد به ميزان تقوا و پاكى و قداست روح است كه در اعمال انسان نمود پيدا مى كند. كسانى كه دور و بر گناه نمى روند و خود را از معصيت دور مى كنند, اين كردار مى تواند علامت خوبى آنان باشد و كسانى كه گناه كارند,علامت بدى آنان است , اما افرادى كه كسالت و بيمارى عصبى دارند, نه تنهاافراد بدى نيستند, بلكه خداوند آنان را بيش تر مورد توجه قرار مى دهد; لذا دررؤيت آمده : دعاى مريض مستجاب است ; يعنى خدا دعاى مريض را زودتر ازدعاى انسان هاى سالم مستجاب مى كند و اين علامت خوبى آنان است . بايدقبول كنيم تحمّل بيمارى ها براى انسان مشكل است , مخصوصاً بيمارى هاى عصبى , كه اضطراب از ويژگى خاصى برخوردار است ; لذا هر چه سريع تر به پزشك متخصص مراجعه كنيد و تحت درمان قرار گيريد. البته دورى و جداشدن از عواملى كه باعث اضطراب مى شود, نقش مهمى در از بين رفتن اضطراب دارد. بى خيالى و رفتن به مجامع عمومى كه خسته كننده نباشد, مانندنشستن در پارك يا كنار درختان و آبشارهاى طبيعى و مصنوعى , در زدودن اضطراب بسيار نقش دارد, اما نشستن در گوشهء خانه و فكر كردن يا انجام كارهاى ذهنى از قبيل تدريس و نويسندگى يا مطالعهء كتاب هاى كسل كننده يامطالعهء روزنامه هاى جنجال برانگيز و فرو رفتن در جناح بندى ها و طرفدارى يامخالفت كردن در كشمكش هاى سياسى , در اضطراب نقش به سزايى دارد; لذابايد از هر چه باعث تشويش و نگرانى و اضطراب مى شود, جداً خوددارى كرد.توجه به امدادهاى غيبى و ذكر زبانى و قلبى و گفتن نيزدر آرامش مؤثر است .

پاسخ : اگر انسان بداند پولى آميخته به حرام است , نمى تواند در آن تصرف كند, اما اگر صاحبان آن اموال را مى شناسد, مى تواند از آنان اجازه بگيردو يا اگر پول متعلق خمس باشد, مى تواند از مرجع تقليد يا نمايندهء او اجازه بگيرد و از آن اموال استفاده كند.(1)(پـاورقى 1.آيت الله فاضل لنكرانى , جامع المسائل , ج 1 ص 205

پاسخ : به فتواى حضرت امام (ره ) و مقام معظم رهبرى به هديه وبخشش خمس تعلق نمى گيرد, اما به فتواى بقيهء مراجع , اگر از مخارج سال اضافه بيايد, خمس دارد.(1)(پـاورقى 1.توضيح المسائل مراجع , ج 2 مسئله 1753و اجوبة الاستفتائات , سؤال 869

پاسخ : وجوب پرداختن خمس بر پدر است و بر فرزند واجب نيست خمس پدر را پرداخت نمايد, اما اگر با هماهنگى پدرش بدهى هاى او راپرداخت كند, اشكالى ندارد.بعضى از پدرها كه مسائل شرعى را مى دانند و مقيد به آداب شرعى هستند,خودشان با محاسبه اى كه مى كنند و مى بينند خمس به مالشان تعلق مى گيرد, يااز نمايندهء مرجع تقليد اجازه مى گيرند و يا پرداخت مى كنند. بنابراين , اگر فرزنديقين ندارد بر اموال پدر خمس تعلق گرفته است , لزومى ندارد جست و جو وتفحص كند. حال اگر يقين پيدا كرد بر اموال پدر خمس تعلق مى گيرد, ولى اوخمس نمى دهد, مى تواند با اجازه از مرجع تقليد يا با پرداخت خمس , در اموال پدر تصرف نمايد.(1)(پـاورقى 1.آيت اللّه فاضل لنكرانى , جامع المسائل , ج 1 ص 205