نوجوانی مرحله ای جدید
نوجوانی مرحله ای خاصّ از زندگیاست،تغییراتی كه در فرد به علت بلوغ، به وجود می آید در مواردی ممكن است مسیرزندگی اوراتغییر داد و تا پایان عمر،او را در شرایطی نا مطلوب قرار دهد.
نوجوانی در عادی ترینشكل خود باعثدگرگونی های عمیق در شخصیت می شود و این دگرگونی ممكن است برای افراد بالغی كه بانوجوان در تماس هستند ایجاد ناراحتی كند. درست همانطور اولین كوشش های كودك درزمان راه افتادن با حركاتی نا شیانه همراه است،تلاش نوجوان نیز برای رسیدن به بلوغو كمال شخصیتی با اشتباهات زیادی همراه می با شد.
نوجوانیچه دوره ای است؟
برای تجسم بهتر این دوره،شاید مثال زیر بتواندكمكی كند:
اتومبیلی رادر نظر بگیرید كه در جادهای آسفالتی و عریض با سرعت در حال حركت است.راننده پس از طی مسافتی بدون علائم هشداردهنده كافی، ناگهان در مقابل خود،جاده ای خاكی و پر از دست انداز و موانع رامشاهده می كند،بلا فاصله از سرعت خود می كاهد و بااحتیاط كامل از كنار موانع و دستانداز ها عبور می كند.سلامت راننده و اتومبیل در گرو رؤیت دقیق موانع،تنظیمسرعت،صبر و خویشتن داری راننده است و گرنه امكان هرگونه آسیب دیدگی به شدت وجوددارد.
اگر در مثال فوق،جاده زندگی راجایگزین نمایید،دوره نوجوانی،همان بخش خاكی و پردرد سر مسیر حركت اتومبیل است.طبیعی است آنهایی موفق می شوند كه دست در دست نوجوانان این مسیر را به سلامت و باامید به آینده ای روشن طی نمایند وضمن شناخت كامل،شكیبایی را در پیش سازند.
نوجوانی، از سنین 13تا18 سال را سنیننوجوانی می نامند.هم چنین برخی،حد نهایی آن را تا22سالگی هم ذكر كرده اند.
لازم به ذكر است كه به دلیل تاثیربرخی عوامل، دوره بلوغ گاهی زودتر>>بلوغزود رس<<و گاهیدیرتر>> بلوغ دیر رس<<آغاز میشود.
رشد وبلوغ
یك قاعده منظم در سرعت رشد وجوددارد:ابتدا طول پاها به حداكثر خود می رسد،به دنبال آن رشد عرضی بدن و پهن شدنشانه ها پیش می آید. اولین اندام هایی كه زودتر از همه به بزرگسالی خود میرسند،عبارتند از:سر،دست و پاها.
خصوصیات13 سالگی از نظردانشمند و روانشناس معروف آمریكایی
سن 13 سالگی سنی در خود فرو رفتن وتفكر است كه آن را درون گرایی می گویند.
ازلحاظ جنسی
قد و وزن در این سن افزایش مییابد،پسرها در این سن بی قواره می شوند وبه همین جهت مورد توجه دختران واقع نمیشوند،در اكثر پسران صدا دورگه می شود>یعنیكلفت می شود<وتمایلاتجنسی آنها بیشتر به وسیله صحبت كردن در امور جنسی،تمسخرودوری كردن دختران از پسرانارضاء میشود.
اغلب نوجوانان در این سن عاشق هنرپیشگان،معلمین و قهرمانان می شوندكه موقتی و زود گذر است و می توان آن را اولیننشانه توجه به جنس مخالف دانست.خواب وخوراك آنها كمتر می شودو به نظافت خود خیلیعلاقه نشان نمی دهند،اما برعكس علاقه زیادی به ورزش دارند.
حركاتورفتارها
اغلب نوجوانان در این سن حركات دست وسر دارند به گونه ای كه اكثراً سؤالات را با شانه یا ابرو نشان می دهند،به حل جدولو معمّا علاقه مند می شوند وعده ای كار های فنی را ترجیح می دهند،به رفتن بهباشگاهها علاقه مند می شوند،كتاب خواندن را دوست دارند،پسران از فیلمهای ورزشی وپر ماجرا استقبال می كنند.در این سن پسران بیشتر جذب كارهای مكانیكی،ذوقی ومهارتیمی شوند و علاقه به كار كردن پیدا می كنند،به لباس خود اهمیت می دهند وبه همین علتقدری خرده گیر می شوند.
ازلحاظ اجتماعی
در این سن قابل اعتماد تر و وظیفهشناس تر از دوازده سالگی هستند،به معاشرت علاقه زیادی نشان نمی دهند،و بیشتر گوشهنشینی وتفكر را انتخاب می كنند. 13 سالگی بهترین سن تاثیر پذیری است و معلمین میتواننداز این موقعیت به بهترین وجهی استفاده كنندچون به مدرسه خیلی علاقه مندهستند.در این سن نسبت به پول زیاد بی علاقه نیستند و به اصول مذهبی نیز توجه نشانمی دهند. 13سالگی اولین سنی است كه نوجوان تلاش می كنداز خانواده دوری كرده و بهجمع دوستان و گروه بپیوندند.
ازلحاظ روانی
به مراتب آرام تر از 12 سالگیاست،گاهی شاد وگاهی افسرده است.بیشتر احساس رنج می كند واگر ناراحت شود آن راآشكار نمی كند و واكنش های شدید نشان نمی دهد.خیلی حساس است و یك نوع اضطراب نسبتبه عدم موفقیت در مدرسه و عدم محبوبیت بین دوستان و اقوام احساس می كند.خیلیزودرنج و حساس است. گاهی اوقات لجبازی می كند،قهر می كند،زود تحت تاثیر گروه قرارمی گیرد و كمتر از 12 ساله ها دروغ می گوید و یا تقلب می كند.
دوستیابیدر دوران بلوغ
نوجوانی سن رفاقت و دوستی هاست.آن هادر این سن عاشق دوستی اند،گاهی دوستی های آتشین در این دوره پدید می آید كه باعثمشكلاتی می شود. دوستی دراین سن،بیشتر سطحی وكمتر عمیق است. گاهی وابستگی به حدیاست كه باعث رها كردن خانواده می شود وحتی حاضرند خود را برای یكدیگر فدا كنند.
از آن جا كه نوجوانان در این دوهمحرم راز یكدیگرند،ساعتها از طریق تلفن یا حضوری با هم گفتگو می كنند. اغلب خصوصیترین مسائلی كه نمی توانند با خانواده در میان بگذارند با دوستانشان مطرح می كنند.نو جوانان اغلب ترجیح می دهند كه یك یا دو دوست ثابت داشته باشند .گاهی برای بهدست آوردن دوستی،متوسل به باج دادن می شوند.
نوجوانومعاشرت
نوجوان بسیاری ازآداب معاشرت و روابطاجتماعی صحیح رااز طریق برقراری با دوستان وآشنایان می آموزد.
معاشرت ازجمله نیازهای این دوره اززندگی می باشد.
مفهومكلی تكلیف
تكلیف در اصطلاح لغوی،از ریشه كلفتبه معنای سختی و دشواری می آید ونوجوان با وارد شدن به این مرحله از زندگی، خود راپذیرای اعمال و افعالی نمایدكه در شرع ، فرائض و واجبات نام گرفته اند و قبل ازاین مرحله ودر كودكی،موظف به انجام آن ها نبوده است.
