تبیان، دستیار زندگی

نظام آموزشی فعلی ژاپن که بعد از انقلاب میجی تاسیس شده است یکی از موفق ترین نظام های آموزشی در جهان هست. در ژاپن سعی می شود در مدارس علاوه بر علوم رایج، راه و رسم زندگی و کار نیز به دانش آموزن آموخته شود تا آن ها را برای زندگی در جامعه آماده شوند.

نظام آموزش و پرورش هر کشور در اصل تکمیل کننده ی وظیفه مهم خانواده در امر تعلیم و تربیت است. مدرسه بعد از خانه دومین مأمنی است که کودک خردسالی را در آغوش خود به فرد بالغی تبدیل می کند که همان آیند ساز کشوراست. در میان کشور های مختلف، ژاپن به عنوان یک کشور توسعه یافته نظلم آموزشی متفاوتی را تجربه می کند. تاریخ آموزش و پرورش ژاپن را می شود به دو دوره ی قبل و بعد از « انقلاب میجی» تقسیم كرد. این انقلاب 20 سال بعد ازاصلاحات امیركبیر در سال 1868 میلادی آغاز و ادامه پیدا كرد. تا قبل از این انقلاب 2 نوع مدرسه در ژاپن بود «مدارس هانكو» ویژه ی سامورایی‌ها و «مدارس تراكویا» مخصوص آدم های عادی. در سال 18771 یعنی 3 سال بعد از انقلاب میجی، آموزش وپرورش ژاپن تاسیس شد. در سال 1872 تقریباً 28 درصد از افراد لازم التعلیم به مدرسه ی ابتدایی می رفتند و یكصد هزار نفر در دبیرستان ثبت نام كرده بودند. در سال 1920 این میزان به یك میلیون و دویست هزار نفر افزایش پیدا كرد، در سال 1948 آموزش نابینایان اجباری شد، در سال 1986 بیش از 90 درصد كودكان ژاپنی به پیش‌دبستانی رفتند و 94 در صد دانش آموزان به مرحله ی دوم دبیرستان راه یافتند.

 یكی از برنامه‌های مدارس ژاپن اجرای برنامه های یادگیری در همه زندگی است. در حقیقت یادگیری در تمام عمر به اندازه آموزش و پرورش رسمی اهمیت دارد. شعار آنها این است: هر فرد در هرجا و هر زمان باید بیاموزد. ایجاد مراكز دانشگاهی مكاتبه‌ای، مدارس شبانه و دانشگاه سیما برای این منظور است.
ساعت حضور دانش آموزان در مدارس 48 ساعت در هفته است و ازساعت 8 صبح تا 4 عصر به صورت پیوسته ادامه دارد. دانش آموزان ابتدایی 22 ساعت و متوسطه 16 ساعت در كلاس درس سپری می‌كنند و بقیه با برنامه هایی مانند فعالیت های گروهی، جشن‌ها و نهار و استراحت سپری می شود.

 - دانش‌آموزان مدارس ابتدایی ایران 24 ساعت و درمقاطع راهنمایی و متوسطه 36 ساعت به مدرسه می‌روند كه تقریباً تمام این ساعات در كلاس سپری می شود

- هر سال تحصیلی 240 روزاست.

– در ایران كمتر از 180 روز است

–  در مدارس ابتدایی به ایجاد محیطی شاداب، جذاب، دوستانه و با نشاط بیشتر از آموختن مسائل علمی تاكید شده است.

معلمان عقیده دارند دانش‌آموزان این مقطع برای یادگیری علم به مدرسه نمی‌آیند بلكه هدف از مدرسه دیدار دوستان است. در مدارس ابتدایی به بازی، كاردستی، موسیقی وخانه داری (آشپزی، خیاطی و نظافت) توجه بسیار می‌شود. این گونه برنامه‌ها یك سوم اوقات دانش‌آموزان را به خود اختصاص می دهد. دانش‌آموزان مدارس ژاپن از همان كلاس اول ابتدایی در برنامه‌ای با عنوان "به سوی كار" به یادگیری و انجام حرفه هایی مانند زراعت و صنعت می‌پردازند.

در ژاپن چهار شیوه ی ورود به دانشگاه وجود دارد: یكی از راه‌های ورود به دانشگاه از طریق آزمون‌های متمركز ملی است. البته همه دانشگاه‌ها، مقصود دانشگاه‌های خصوصی است، ملزم به برگزاری این آزمون نیستند. تا سال 2006 درواقع 744 دانشگاه در ژاپن وجود داشت، 87 دانشگاه ملی (دولتی)، 89 دانشگاه ریاستی / شهری و 568 دانشگاه هم خصوصی بودند و هر كس می خواست به دانشگاه ملی برود باید در كنكور متمركز شركت می کرد.
دانشگاه‌های خصوصی، بعضی‌شان آزمون اختصاصی خو د را نیز دارند و در باره ی نتیجه كار هم تصمیم می‌گیرند. برخی دانشگاه‌های خصوصی هم هستند كه از نتایج امتحان متمركز استفاده می‌كنند.
البته و به هر حال، داوطلبانی كه در آزمون متمركز شركت می‌كنند پس از به‌ دست آوردن حداقل نمره قبولی و عبور از سیستم آزمون متمركز باید در امتحانات اختصاصی هر دانشگاه هم حاضر شوند. مقصود این است كه هر دانشگاه یك حداقل برای نمره قبولی در آزمون متمركز دارد و بعد از آن امتحان خاص خود را هم برگزار می‌کند.
راه دیگر ورود به دانشگاه، ارائه توصیه نامه از طرف دبیرستان‌هاست. هم دانش‌آموزانی كه نمره‌های بالایی در دبیرستان به دست آورده‌اند می‌توانند خود را برای پذیرفته شدن پیشنهاد بكنند و هم اینكه ممكن است دانشگاه‌های خصوصی از مدارس بخواهند كه دانش‌آموزان خوب خود را توصیه كنند.
یك شیوه دیگر هم اقدام از طریق اداره پذیرش است. البته این شیوه، كه اصلش آمریكایی است، الان خیلی مرسوم نیست و به صورت استثنایی انجام می‌شود. به طور معمول دانش‌آموز باید قابلیت ویژه‌ای داشته باشد تا از این طریق اقدام كند، برای مثال در درس، ورزش یا یك مهارت و هنر عالی باشد. ریشه این كار هم به جذب دانش‌‌آموزان نخبه برمی‌گردد و اینكه دانشگاه‌های خوب سعی می‌كنند دانش‌آموزان نخبه را جذب كنند، ولی تعداد چنین دانش‌آموزانی طبعا محدود است و بنابراین ممكن است از این طریق، اما به دلایل دیگری هم، دانشجو پذیرفته شود.
بنابراین با توجه به شیوه‌های مختلف انتخاب دانشجو و سطوح مختلف دانشگاه‌ها به لحاظ علمی و اعتبا، نمی‌توان به صورت كلی در باره ی تمام دانشگاه‌های ژاپن صحبت كرد و اینكه چنین یا چنان هستند، به همین ترتیب نمی‌توان به یك نحو هم در باره ی دانشجویان صحبت كرد. در واقع بستگی به این دارد كه شما می‌خواهید با كدام هدف مثلا موقعیت اجتماعی، یادگیری و شغل، به دانشگاه بروید.

درست برعکس سیستم آموزش و پرورش در ایران که از همان ابتدا به دانش آموز القا می شود که برای ادامه حیات اجتماعی باید در دانشگاه قبول شود و اینکه چه رشته ای و چه آینده ای برایش ترسیم می شود زیاد مهم نیست.
قبل از پیروزی انقلاب اسلامی در ایران دو گونه مدرسه (مدارس دولتی و مدارس ملی) فعالیت داشتند. مدارس پولی که به آنها لقب ملی داده شده بود و خود نیز شامل مدارس اسلا می می شدند که به عنوان یکی از برنامه های مدرسه دانش آموزان را با مقدمات دروس مذهبی آشنا می ساختند و از نظر ظاهر نیز تفاوت هایی با سایر مدارس داشت، غالبا با ارائه ی فوق برنامه های خاص سعی در جلب نظر دانش آ موزان داشته و عمدتا برای آن دسته ازخانواده هایی دایر شده بود که از توانایی پرداخت هزینه های بیشتر جهت تحصیل فرزندان خود برخوردار بودند. تعداد مدارس ملی بسیار اندک بود و به لحاظ سطح آموزش با مدارس عادی یا دولتی تفاوتی نداشت. پس از پیروزی انقلاب بحث یکسان سازی مدارس طرح گردید و جهت جلوگیری از نظام طبقاتی در آموزش و پرورش، کلیه ی مدارس غیر دولتی بر مبنای تصمیم شورای انقلاب منحل و مسولیت برنامه ریزی آموزشی کشور و نظارت بر اجرای این گونه برنامه ها مستقلا به دولت واگذار گردید. این درحالی بود که چند سال پس از پیروزی انقلاب بحث مدارس خصوصی به دلایل زیر مطرح گردید:
۱) رشد جمعیت ومیزان نیاز متناسب با امکانات کثیر آموزشی برای افراد لازم التعلیم
۲) بروزمحدودیت های دولتی درتامین هزینه های آموزشی و پرورشی با شروع جنگ ایران و عراق
۳) مواجه با کسر بودجه ی آموزشی و پرورشی در مدارس کشور.

۱) مدارس دولتی
۲) مدارس نیمه دولتی
۳) مدارس غیردولتی.
 درحال حاضر درکل کشور ۷۵ درصد مدارس، به مدارس دولتی، ۱۷ درصد به مدارس نمونه مردمی سابق و ۸ درصد به مدارس غیر انتفاعی اختصاص دارد.
خلاصه آنکه سیستم آموزش و پرورش در ایران با توجه به رشد روز افزون سیستم های آموزشی و پژوهشی در جهان متاسفانه نتوانسته به آن حد قابل قبول برسد. این مشکل هم به تقلید از سیستم های آموزش و پرورش کشورهایی برمی گردد که در طی سال ها فقط و فقط از آنها کپی برداری شده است، آن هم بدون توجه به نیاز دانش آموز ایرانی در مقایسه با دانش آموزان دیگر کشور ها.

به سلامتی اون پدری که هنگام تراشیدن موی کودک مبتلا به سرطانش گریه ی فرزندش رو دید
ماشین رو داد به دستش در حالی که چشمانش پر از گریه بود گفت : حالا تو موهای منو بتراش !

به سلامتی پدری که نمی توانم را در چشمانش زیاد دیدیم ولی از زبانش هرگز نشنیدم ...!!!

به سلامتی پدری که طعم پدر داشتن رو نچشید ،اما واسه خیلی ها پدری کرد

به سلامتی پدری که لباس خاکی و کثیف میپوشه میره کارگری برای سیر کردن شکم بچه اش ،
اما بچه اش خجالت میکشه به دوستاش بگه این پدرمه !

سلامتی اون پدری که شادی شو با زن و بچش تقسیم میکنه اما غصه شو با سیگار و دود سیگارش . . .

به سلامتی پدری که کفِ تموم شهرو جارو میزنه که زن و بچش کف خونه کسی رو جارو نزنن..

همیشه مادر را به مداد تشبیه میکردم ، که با هر بار تراشیده شدن، کوچک و کوچک تر میشود…
ولی پدر ...
یک خودکار شکیل و زیباست که در ظاهر ابهتش را همیشه حفظ میکند
خم به ابرو نمیاورد و خیلی سخت تر از این حرفهاست
فقط هیچ کس نمیبیند و نمیداند که چقدر دیگر میتواند بنویسد …

پدرم هر وقت میگفت "درست میشود" ... تمام نگرانی هایم به یک باره رنگ میباخت...!

وقتی پشت سر پدرت از پله ها میای پایین و میبینی چقدر آهسته میره ، میفهمی پیر شده !
وقتی داره صورتش رو اصلاح میکنه و دستش میلرزه ، میفهمی پیر شده !
وقتی بعد غذا یه مشت دارو میخوره ، میفهمی چقدر درد داره اما هیچ چی نمیگه...
و وقتی میفهمی نصف موهای سفیدش به خاطر غصه های تو هستش ، دلت میخواد بمیری

پدرم ،تنها کسی است که باعث میشه بدون شک بفهمم فرشته هاهم میتوانند مرد باشند ! به سلامتی هرچی پدره

خورشید هر روز دیرتر از پدرم بیدار می شود اما زودتر از او به خانه بر می گرددبه سلامتی هرچی پدره

او ""مـــــــــرد"" است
دستــــانش از تو زِبرتر و پهن تر است
صورتش ته ریشى دارد
قلبش به وسعـــتِ دریــــا
جـــاىِ گریـــــه كردن به بالكن میرود و سیـــــگار دود میــــكند
او با همــــان دستان پهن و زبرش تو را نوازش میكند
به او سخت نگیر ... مرد را خراب نکن
با همان صورت ناصاف و ناملایم تو را میبوسد و تو آرام میشوى
آنقــــدر اورا نامــــرد ""نخوان""
زود دیر میشه ... روزی به سر مزارش میروی
آنقدر پول و ماشین و ثـــــروتش را ""نسنج""
فقط به او ""نخ بده"" تا زمین و زمان را برایت بدوزد
فقــــط باهاش ""روراست باش"" تا دنیا را به پایت بریزد


روزی پدری دست خود را روی شانه پسر خود گذاشت و گفت من قویترم یا تو؟
پسر گفت من. پدر جا خورده و دوباره پرسید من قویترم یا تو؟ پسر گفت من. پدر بغض کرد ودوباره پرسید من قویترم یا تو؟ پسر گفت من .پدر ازجابلند شد چند قدم با ناراحتی و اشک از پسرش دور شد و دوباره پرسید من قویترم یا تو؟ پسر گفت تو ... پدر گفت چون من ناراحت شدم گفتی من قویترم؟ پسر گفت نه آن سه باری که گفتم من از تو قویترم چون دستت روی شانه ام بود پشتم به کوهی مثل تو گرم بود اما وقتی دستت را برداشتی دیدم بی تو چیزی نیستم . . .