چهارشنبه 24 تير 1405 - 27 محرم 1448 - 15 ژولاي 2026
تبیان، دستیار زندگی
در حال بار گزاری ....
مشکی
سفید
سبز
آبی
قرمز
نارنجی
بنفش
طلایی
همه
متن
فیلم
صدا
تصویر
دانلود
Persian
Persian
کوردی
العربیة
اردو
Türkçe
Русский
English
Français
مرور بخشها
دین
زندگی
جامعه
فرهنگ
صفحه اصلی تبیان
شبکه اجتماعی
مشاوره
آموزش
فیلم
صوت
تصاویر
حوزه
کتابخانه
دانلود
وبلاگ
فروشگاه اینترنتی
firouzabadim
آخرین مطلب
تعداد مطالب : 1
تعداد نظرات : 0
زمان آخرین مطلب : 6041روز قبل
دعا و زیارت
علم و دانش
وَلاَ تَقْفُ مَا لَیْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ أُولئِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْؤُولًا
1
و چیزى را كه بدان علم ندارى دنبال مكن زیرا گوش و چشم و قلب همه مورد پرسش واقع خواهند شد.
سرزمین دل انسان همچون باغستانی است كه انواع نهال ها و بذرهای گلها و گیاهان و درختان برومند در آن پاشیده شده است، كه اگر به موقع آبیاری شود محیطی پرطراوت و پرثمر به وجود خواهد آورد. تنها وسیلة آبیاری این سرزمین قطرات زنده كننده باران علم و دانش است و به همین دلیل دل های بی دانشان دلهایی مرده، بی فروغ و بی ثمر است.
تلاش برای كسب علم و دانش نه تنها انسان را از لحاظ علمی بلكه از نظر روحی و معنوی به درجات عالی و به سمت كمال هدایت می كند. فراگیری علم و انباشته شدن آن باعث می شود ضمیر ناخودآگاه ما برای پاسخ به مجهولات به حالت آماده باش عمل كند، به همین دلیل علم و دانش، خواسته یا ناخواسته در رفتار و گفتار ما تأثیر می گذارد؛ چرا كه اعمال و گفتار ما یا منشأ آگاهانه دارد و از روی خواستن است یا نشأت گرفته از وجودی ناشناخته كه همان ضمیر ناخودآگاه می باشد. جهد و تلاش در جهت كسب علم در ردیف عبادت قرار گرفته است.
حضرت امام باقر
(ع)
فرموده اند: یك ساعت تذكّر علم، از قیام یك شب و به عبادت پرداختن در آن بهتر است.
2
یادگیری علم در صورتی عبادت منظور می شود كه هدف از آن جلب رضایت خدا و تقرب به ساحت مقدس باری تعالی باشد. در اسلام فراگیری دانشی عبادت تلقی می شود كه هدف از آن خدمت به جامعه، تأمین رفاه خانواده و كسب رضایت خداوند باشد. در صورتی كه مقصود و منظور از فراگیری علم و دانش، سلطه طلبی و فخر فروشی باشد، به حاصلی جز بی حاصلی نخواهیم رسید.
میل فطری و غریزی كنجكاوی و حقیقت جویی، انسان را به دانستن و
آگاهی
و احاطه كامل بر حقایق هستی
وا می دارد و بر این اساس انسان پیوسته به دنبال كشف مجهولات است و می خواهد جهل را از ساحت اندیشة خود بزداید. مسلماً كاربرد این غریزه تنها در راستای تأمین نیازمندیهای زندگی و تداوم آن نیست بلكه این میل فطری اهداف متعالی و نامحدود را دنبال می كند كه حصار تنگ زندگی مادی نمی تواند آنها را در كمند خود گیرد. از این روست كه انسان در آستانة مرگ نیز چه بسا در جستجوی كشف مسأله ای علمی است و با این كه می داند دانستن آن مسأله برای زندگی اش سودی ندارد اما دانستن آن را برای خود لازم و مهم می داند و با كشف آن
احساس لذت
می كند
.
كودك از وقتی لب به سخن می گشاید پی در پی سوالاتی را مطرح می كند. این پرسشهای فراوان برای درك امور
ناشناخته پیرامون او و اطلاع از مسائلی است كه فراتر از نیاز زندگی روزمره او نیز می باشد. هر قدر بر فهم و شعور كودك افزوده می شود و استعداد فراگیری او فزونی می گیرد پرسش های وی نیز وسیع تر و عمیق تر می گردند چون هر قدر بر اطلاعات و معلومات او افزوده گردد مجهولات بیشتری در برابرش نمایان می گردند و مسائل جدیدتری برای او مطرح می شوند.
3
برای رسیدن به قلّة پر ارزش علم و دانش اولین و پراثرترین چیزی كه نیاز است علاقه و اراده به تحصیل و كسب علم است؛ چرا كه علاقة به كسب علم، روحیة شخص را آماده و مهیا می كند برای پذیرش بهتر حقیقت و ارادة قوی و خوب باعث استمرار در كسب دانش و پیوستگی معلومات
می شود. بر اساس روایات و احادیث اسلامی در می یابیم كه كسب علم و دانش یك امر مهم
و راهی در جهت رشد و كمال محسوب می شود. امّا اینكه فراگیری كدام علم و دانش مورد تأیید و هماهنگ با دستورات اسلامی است جایی برای تأمل و درنگ است. در روایتی از حضرت امام صادق
(ع)
علمی مورد تأیید و تأكید قرار گرفته است كه با فراگیری آن بر تقوی و یقین فراگیرنده بی افزاید. بنابراین منظور از احادیث و روایاتی كه از معصومین
(ع)
در باب علم و دانش بیان فرموده اند علومی است كه انسان را در راه رشد و تكامل به تكاپو و پویایی واداشته و بر باور و یقین انسان و همچنین بینش و تقوی فراگیرنده می افزاید. نه علوم بی روحی كه فقط جنبه ظاهری و دنیایی داشته و محدود به رسیدن به بعضی مقامات و توهّمات خیالی است. در روایات و بر اساس آموزه های دینیِ ما، صاحب علم ودانشی مورد قبول و تأیید قرار گرفته است كه نه تنها علم را بر زبان خود جاری می كند بلكه در مقام عمل نیز به معلومات و آموخته های خود معتقد و خدمتگزار باشد. فضیلت و برتری علمی كه روح
و روان دارندة خود را شاداب و پرطراوت می كند نه فقط به خاطر دگرگونی و تحولات اثر گذار در نفس عالم است بلكه آموزش و یاد دادن آن به دیگر افراد جامعه كه شایسته فراگیری علم هستند دارای فضیلت و حسن است؛زیرا لازمة علم و دانش ماندگاری و اثر گذری بیشتر آن بر جامعه است و این میّسر نمی شود مگر با آموختن به دیگران.
بنابر این می توان اینگونه بیان داشت كه همیشه تعلیم و تعلّم در كنار همدیگر هستند.یعنی با یادگیری و آموختن هر علمی باید بر آن باشیم كه با آموزش و آموختن به دیگر افراد شایسته و لایق ، علاوه بر نشر و گسترش آن باعث ماندگاری و اثر گذاری بیشتر آن شویم. بنابر این كسانی كه روحیه ای هماهنگ با دستورات اسلامی دارند علاوه بر اینكه خود اهتمام به یادگیری دانش می ورزند در جهت آموزش علوم نیز ساعی و كوشا هستند تا با آموختن آن به دیگران موجبات رشد و تعالی دیگران را نیز فراهم كنند. خود این موضوع نیز می تواند دلیلی بر تأیید اجتماع و همدلی افراد در اسلام باشد؛ چرا كه انگیزة معلمی كه تعلیم می دهد روشن نمودن راه رشد و كمال برای متعلّمین و دیگر فراگیران است تا راه رشد و سعادت برای همة افراد جامعه فراهم شده باشد.
سخن بزرگان و پندهای حكیمانه
خدا دل های آدمیان را با نور دانش زنده می كند،آن سان كه زمین های مرده را با باران های پر بركت آسمان!
دانایی توانایی به بار می آورد و دانش دل کهن سالان را جوان می سازد .
ارزش هر كس به اندزه دانایی و تخصص اوست.
دانش ارزش آن را دارد که به خاطر آن رنج ها بکشی .
احادیث
پیامبراكرم
(ص)
:
از گهواره تا گور دانش بجویید.
4
امام علی
(ع)
:
هر ظرفی با ریختن چیزی در آن پر می شود جز ظرف دانش كه هر چه در آن جای دهی، وسعتش بیشتر می شود.
امام حسن
(ع)
:
دانش خود را به دیگران بیاموزان و دانش دیگران را بیاموز؛ زیرا با این كار هم دانش خودت را محكم و استوار كرده ای و هم آنچه را نمی دانسته ای آموخته ای.
5
امام صادق
(ع)
:
دو حریصند كه سیری ندارند:حریص دانش و حریص ثروت.
6
امام محمدباقر
(ع)
:
چیزی با چیزی نیامیخته است كه بهتر از حلم با علم باشد.
در پی به دست آوردن علم همة سختیها را برخود هموار كنیم.
In order to get knewledge undergo all difficulties.
با تمام وجود به دنبال كشف مجهولات و رسیدن به كمالات و درجات عملی باش.
Try to unravel the unknown and seek excellence in knowledge.
قرآن
رَبِّ هَبْ لِی حُكْمًا وَأَلْحِقْنِی بِالصَّالِحِینَ
﴿۸۳﴾
پروردگارا به من دانش عطا كن و مرا به صالحان ملحق فرماى.
7
وَیَرَى الَّذِینَ أُوتُوا الْعِلْمَ الَّذِی أُنزِلَ إِلَیْكَ مِن رَّبِّكَ هُوَ الْحَقَّ وَیَهْدِی إِلَى صِرَاطِ الْعَزِیزِ الْحَمِیدِ
﴿۶﴾
و كسانى كه از دانش بهره یافتهاند مىدانند كه آنچه از جانب پروردگارت به سوى تو نازل شده حق است و به راه آن عزیز ستوده[صفات] راهبرى مىكند.
8
1:
سوره اسراء،
﴿۳۶﴾
2:
بحارالانوار1/204
3:
آیت الله مصباح یزدی،مشكات مصباح،ص162.
4:
نهج الفصاحه،ص357.
5:
میزان الحكمه،جلد8،ص38.
6:
میزان الحكمه،جلد8،ص29
7:
سوره شعراء،
﴿83﴾
8:
سوره سبأ،
﴿6﴾
چهارشنبه 9/10/1388 - 1:9
[
نظر به این مطلب
] - [
نظرات این مطلب : 0
]
1
گزارش محتوا
محتوای مخالف با موازین شرعی
محتوای مخالف با مصالح نظام جمهوری اسلامی
محتوای نقض کننده حریم شخصی من
محتوای مخالف با موازین اخلاقی
مورد توجه ترین های هفته اخیر
لینک ها
جستجو در مطالب روزانه
ثبت مطلب جدید
مطالب روزانه اعضا
فعالان مطالب روزانه
مطالب من
نظرات مطالب من
فعالترین ها در ماه گذشته
(0)فعالان 24 ساعت گذشته