همه ما با افرادی روبه‌رو شده‌ایم كه كنترل احساساتشان را سركار از دست می‌دهند، درها را می‌كوبند، سر همكاران یا مشتری‌ها فریاد می‌زنند و چیزهایی می‌‌گویند كه خیلی زود پشیمان می‌شوند. اشخاصی را دیده‌ایم كه در جلسات كاری، نمی‌توانند جلوی عصبانیت خود را بگیرند؛ چون با عقاید و نظراتشان مخالفت شده است یا این كه فرد دیگری را به جای آنها نشانده‌اند.

از وقتی بچه بودیم به ما می‌گفتند: مثل یك مرد رفتار كن و جلوی فوران احساساتت را بگیر. حالا می‌بینیم بسیاری از همكارانمان سركار به خاطر نداشتن توانایی در فرونشاندن خشم و عصبانیت و احساساتشان اعتبارشان را از بین می‌برند.

در اینجا می‌خواهیم به نكاتی اشاره كنیم كه با كمك آنها می‌توانید جلوی احساسات منفی و عصبانیت خود را در محل كار بگیرید و موفق سر كار خود باقی بمانید.

كمی قدم بزنید تا عصبانیتتان فروكش كند: در طی یك جلسه كاری وقتی كسی از سبك مدیریت یا بخش تحت اداره شما ایراد می‌گیرد، عصبانی نشوید. وقتی می‌بینید خشمگین شده‌اید، خود را از آن محل دور كنید. بهانه‌ای بیاورید و از جلسه بیرون بروید تا عصبانیتتان فروكش كند.

پیش از نشان دادن هر گونه واكنش ، توضیح بخواهید: با پرسش‌‌های مختلف وقت را بگذرانید. می‌توانید از صحبت‌های دیگران استفاده كنید و سوالاتی از آنها بپرسید. با این كار به فرد زمان می‌دهید اشتباه خود را تصحیح كند.

از قانون ده ثانیه‌ای استفاده كنید: هیچ عكس‌العملی نشان ندهید. اگر می‌بینید در یك جلسه كاری یا پشت تلفن می‌خواهید كنترل خشمتان را از دست دهید، با خود تا 10 بشمارید تا از عصبانی شدنتان جلوگیری كنید.

با كسی كه می‌تواند آرام‌تان كند، حرف بزنید: همیشه كسی را برای درددل و تكیه كردن داشته باشید، چه داخل و چه خارج از محل كار. در این مواقع سعی كنید با او بیرون بروید و كمی صحبت كنید. درست نیست همه ی احساساتتان را در خود نگاه دارید و بیرون نریزید. با این كار سلامتی خودتان به خطر خواهد افتاد. با دوستی صمیمی درخصوص این مشكلات صحبت كنید تا او آرامتان كند و كنترل خود را دوباره بازیابید.

برای از بین بردن عصبانیت خود ورزش كنید: اجازه ندهید تصویر كاریتان با عصبانی شدن و از دست رفتن كنترلتان مخدوش شود. در این مواقع ورزش كمك بسیار خوبی است. به باشگاه بروید و كمی ورزش كنید. مطمئن باشید همه چیز را فراموش خواهید كرد.

ببینید چه چیز باعث عصبانیتتان می‌شود:  آگاه باشید در چه موقعیت‌هایی كنترل خود را از دست می‌دهید و عصبانی می‌شوید. وقتی متوجه شدید چه چیز به عصبانیتتان منجر می‌شود، درصدد جلوگیری از ایجاد چنین موقعیت‌هایی برآیید یا این كه یاد بگیرید چطور با  این موقعیت‌ها كنار بیایید تا موقعیت كاری‌تان خدشه‌دار نشود.

همكارانتان را بشناسید: ببینید رفتار هر كدام از همكارانتان چه علائمی دارد. ممكن است خیلی از حرف‌های آنها كه برای شما مثل انتقاد می‌ماند، در واقع حكم شوخی داشته باشد. با شناختن شخصیت و رفتارهای همكارانتان بهتر می‌توانید با انتقادهای آنها كنار بیایید و خشم خود را كنترل كنید.

واكنش افراد دیگر را پیش‌بینی كنید: زمانی كه می‌خواهید كار جدیدی را در محل كارتان انجام دهید، واكنش و عكس‌العمل‌ همكارانتان را پیش‌بینی كنید. با این كار می‌توانید بهتر با انتقادها و ایرادهای آنها پس از انجام كار كنار بیایید.

خود را برای حفظ آرامش آماده كنید: زمانی كه می‌خواهید سخنرانی كنید، خود را برای هر نوع پرسش و انتقادی آماده كنید. با این كار می‌توانید حین ایراد انتقادهای دیگران، آرامش خود را حفظ كرده و به درستی پاسخ منتقدان را بدهید.

پیش از نوشتن هر نامه نامحترمانه كمی صبر كنید: هیچ گاه به دیگران بی‌احترامی نكنید، حتی اگر حق با شما باشد. آسان است كه اجازه بدهیم ابرهای تیره جلوی قضاوتمان را بگیرد.

در پایان هر روز خشمتان را دور بیندازید: یاد بگیرید با ترك محل كار، عصبانیت‌های خود را نیز دور بریزید. پس از كار به فعالیت‌هایی بپردازید كه به آن علاقه داشته و لذت می‌برید. با دوستانتان بیرون بروید یا تلویزیون تماشا كنید. با این كار هیجان و استرس را از میان خواهید برد.

برای طغیان‌های عصبی خود عذرخواهی كنید: با این كه قصد بدی نداشته‌اید، درست نیست كه جلسات كاری را با عصبانیت ترك كنید. اگر در حین جلسه، عصبانیت‌تان باعث شده كه به كسی بی‌احترامی كنید، از او معذرت بخواهید. لزومی ندارد كه برای عصبانیت خود توضیحی دهید. فقط گفتن «من رفتار بدی داشتم و عذر می‌خواهم» كافی است تا همه سوءرفتارها را از بین ببرد.

یکی از آیینهای نوروزی امروز - که بایستی آمیزه ای از چند رسم متفاوت باشد - " مراسم چهارشنبه سوری " است که در برخی از شهرها آن را چهارشنبه آخر سال  گویند.  دربارهً چهارشنبه سوری، کتاب ها و سندهای تاریخی، مطلبی یا اشاره ای نمی یابیم و تنها در این قرن اخیر، یا دقیق تر، در این نیم قرن اخیر است که مقاله ها و پژوهشهای متعددی در این باره منتشر شده و یا در نوشته های مربوط به نوروز به چهارشنبه سوری نیز پرداخته اند.  

برگزاری چهارشنبه سوری، که در همهً شهرها و روستاهای ایران سراغ داریم، بدین صورت است که شب آخرین چهارشنبهً سال ( یعنی نزدیک غروب آفتاب روز سه شنبه )، بیرون از خانه، جلو در، در فضایی مناسب، آتشی می افروزند، و اهل خانه، زن و مرد و کودک از روی آتش می پرند و با گفتن : " زردی من از تو، سرخی تو از من "، بیماری ها و ناراحتی ها و نگرانی های سال کهنه را به آتش می سپارند، تا سال نو را با آسودگی و شادی آغاز کنند. تا زمانی که از ظرف های سفالین چون، کاسه و بشقاب و کوزه، در خانه استفاده می شد، پس از خانه تکانی، کوزهً کهنه ای از پشت بام خانه به کوچه می انداختند؛ کوزه ای که در آن آب و چند سکه ریخته بودند. اسفند دود کردن و آجیل خودرن، فال گرفتن، " فال گوش " ( در کوی و گذر به حرف عابران گوش دادن و از مضمون آن ها برای نیت خود تفاًول زدن. ) و " قاشق زنی " ( معمولا زنان روی خود را می پوشانند و با قاشق، یا کلید به خانه ها در می زنند، صاحب خانه شیرینی، میوه و یا پول در ظرف آنها می گذارد. ) نیز از باورها و رسم هایی است که به ویژه در بین نوجوانان، هنوز به کلی فراموش نشده است؛ و این رسم ها و باورها در شهرهای مختلف با یکدیگر متفاوت اند. 

بی گمان چهارشنبه سوری از رسم های کهن پیش از اسلام نیست. در آن زمان هر یک از روزهای ماه را نامی بود، نه روزهای هفته را. استاد پورداود در این باره می نویسد :  آتش افروزی ایرانیان در پیشانی نوروز از آیین های دیرین است ( ... ) شک نیست که افتادن این آتش افروزی به شب آخرین چهارشنبهً سال، پس از اسلام رسم شده است. چه ایرانیان شنبه و آدینه نداشتند ( ... ) روز چهارشنبه یا یوم الاربعاء نزد عرب ها روز شوم و نحسی است. جاحظ در المحاسن و الاضداد آورده : والاربعاء یوم ضنک و نحس.  این است که ایرانیان آیین آتش افروزی پایان سال خود را به شب آخرین چهارشنبه انداختند تا پیش آمدهای سال نو از آسیب روز پلیدی چون چهارشنبه بر کنار ماند. 

در باورهای عامیانه، چهارشنبه روزی نامبارک است. سفر نبایستی کردن شب چهارشنبه، به احوال پرسی مریض نبایستی رفت. و منوچهری گوید:    

چهارشنبه که روز بلاست باده بخور      به ساتکین می خور تا به عافیت گذرد

آتش افروختن شب چهارشنبهً آخر سال، یا چهارشنبه آخر صفر را، برخی به قیام مختار نسبت می دهند : مختار سردار معروف عرب وقتی از زندان خلاصی یافت و به خونخواهی شهیدان کربلا قیام کرد، برای این که موافق و مخالف را از هم تمیز دهد و بر کفار بتازد، دستور داد شیعیان بر بام خانه خود آتش روشن کنند و این شب مصادف با شب چهارشنبه آخر سال بود. و از آن به بعد مرسوم شد. 

در برخی از شهرهای آذربایجان چون ارومیه، اردبیل و زنجان، همه چهارشنبه های ماه اسفند هر یک نقش و نام معینی دارند، که از جمله در منطقهً زنجان بدین شرح است:  نخستین چهارشنبه را موله گویند و به شستن و تمیز کردن فرش های خانه اختصاص دارد. دومین چهارشنبه را سوله گویند، در این روز به خرید وسیله ها و نیازمندیهای عید می روند.  سومین چهارشنبه را گوله گویند و به خیس کردن و کاشتن گندم و عدس و غیره برای سبزه های نوروزی اختصاص دارد.  چهارمین و آخرین چهارشنبه سال ( چهارشنبه سوری ) را کوله گویند؛ ( کوله در ترکی به معنی کهنه و فرسوده است).  در برخی از شهرهای ایران، از جمله ایلام (نوروز آباد)، تویسرکان، کاشان، زاهدان (قصبه مود) و ... مراسم چهارشنبه سوری را آخرین چهارشنبه ماه صفر برگزار می کنند. و آخرین آتش نیز از رسم ها است.  بنابر نوشته تذکره صفویه کرمان نیز، چهارشنبه سوری در ماه صفر بوده است. 

در اصفهان چهارشنبه سوری را " چهار شنبه سرخی " نیز می گویند.  یکی از دلیل ها و سندهای دیگری که نشان می دهد چهارشنبه سوری از آیین های پیش از اسلام نیست، می تواند این باشد که مراسم آن در غروب آفتاب روز سه شنبه برگزار می شود. در گاهشماری قمری آغاز بیست و چهار ساعت یک شبانه روز از غروب آفتاب روز پیش است؛ و چهارشنبه سوری، مانند بسیاری از آیین ها، جشن ها و سوگواری های مذهبی همچون عید غدیر، نیمه شعبان، رحلت حضرت پیامبر ( ص ) که بر اساس گاهشماری قمری است، در غروب روز پیش برگزار می شود. نحس بودن چهارشنبه در باورهای عامیانه باعث شده، که هنوز بعدازظهر سه شنبه ( یعنی شب چهارشنبه ) به احوال پرسی بیمار نمی روند، و پنجشنبه را عامه " شب جمعه " می گویند. در صورتی که آیین های کهن مثل نوروز، مهرگان، سده و ... که بر اساس گاهشماری خورشیدی است، آغاز بیست و چهار ساعت روز، از سپیده دم و یا از نیمه شب است. آن چه که چهارشنبه سوری را به جشن ها و آیین های کهن ایران پیوند می زند، می تواند برگزاری رسم و جشنی به نام " سور "، در روز پنجه ( خمسه مسترقه ) باشد که از آن تا سدهً چهارم، دوره سامانیان، آگاهی در دست است : صاحب تاریخ بخارا از برگزاری رسمی که " عادت قدیم " و با افروختن آتش در " شب سوری " ( پیش از نوروز ) همراه بوده خبر می دهد : ... آنگاه امیر سدید ( منصور بن نوح ) به سرای نشست، هنوز سال تمام نشده بود که چون شب سوری، چنان که عادت قدیم است، آتشی عظیم افروختند و پاره ای آتش بجست و سقف سرای در گرفت و دیگر باره جمله سرای  بسوخت و ...  

امروز، با رسمیت یافتن تقویم مصوب 1304، دیگر از جشن های پنجه ( که در خوارزم، آغاز سال، و در پارس پایان سال بود ) کمتر نشانی میتوان یافت. چهار شنبه سوری پایان ماه صفر نیز - تا آن جا که آگاهی در دست است -  فراموش شده، و تنها با برگزاری مراسم چهار شنبه آخر سال یا چهارشنبه سوری، که در بر دارندهً رسم هایی از فرهنگ عامه است، مردم به پیشواز نوروز می روند.   این یادآوری لازم است که با وجود تکنولوژی های جدید خانه سازی، ایجاد مجموعه های مسکونی، آپارتمان نشینی، در دسترس نبودن " بوته و هیمه " ( به علت استفاده از گاز و برق به عنوان وسیلهً  حرارتی )، در اختیار نداشتن کوزه و پشت بام و فضای مناسب جلوی در خانه، و دگرگونی های دیگر فرهنگی، مراسم چهارشنبه سوری هنوز چهرهً نمادین خود را - با دشواری، به ویژه در شهرها و محله های سنتی - نگه داشته است.   

زکوی یار می آید نسیم باد نوروزی                                 از این باد ار مدد خواهی چراغ دل برافروزی

سخن در پرده می گویم  زخود چون غنچه بیرون آی                که بیش از پنج روزی نیست حکم میر نوروزی

عید نوروز پرتویی دلربا و چهره ای زیبا از آفرینش است که پیش از خود انبوه انسان ها را به تلاش و کوشش فرا می خواند ، عیدی است که همراه خود شادی دیده ها و شادمانی دل ها را آورده ، غنچه لبخند بر لبان افراد نشانده  و افزون بر ظاهر آراسته ، باطن پیراسته ای را برای بسیاری از انسان های سبز سیرت به ارمغان می آورد .

دیر زمانی است که ایام و آن آثار با نگاه های گوناگونی دیده می شود ، برخی با نکوهش و تحقیر ، بعضی دیگر با شک و تردید و عده ای با بزرگداشت و تجلیل بدان نگریسته ، سخنان متفاوت و حتی متضادی در باره عید و آثار آن بیان کرده اند که گاه با افراط و تفریط همراه بوده است و انبوه شیفتگان دانش و دانایی را در حیرت و سرگردانی فرو برده اند ، از این رو بسیاری از ما درباره عید و اثار آن پرسش هایی داریم مانند : عید یعنی چه ؟ و دیدگاه هایی که در این باره وجود دارد چیست ؟ دیدگاه مطلوب و مقبول در باره عید نوروز در آموزه های فرهنگی ما چیست ؟ اداب عید نوروز کدام است ؟

مفهوم عید و دیدگاه های گوناگون  :

عید به معنای عود و بازگشت است ، همان گونه که عیسی بن مریم (ع) به خدای خود گفت : « الهم ربنا انزل علینا مائده من السماء تکون لنا عیدا ولاولنا و آخرنا » ( سوره مائده  ایه 114 )  پروردگارا ، ای آفریدگار ، فروبفرست بر ما غذایی آسمانی تا عیدی برای اول و آخر ما باشد .

نگاه نخست : به عید از سوی کسانی که عید نوروز را خرافه پرستان دانسته که به ما ارث رسیده است و برای کم رنگ کردن عید های الهی همانند عید غدیر خم ، قربان ، فطر ، جمعه است . از این رو زرتشتیان در ایران بدان اهمیت فراوانی داده اند و با مراسمی جون جهارشنبه سوری ، نحسی سیزده ، و مراسم سیزده بدر ، شیوه ای ناشایست به جای گذاشته اند . دلیل اینان رفتار امام هفتم (ع) است که از نشستن و جلوس در عید نوروز و حضور در مراسم این روز خودداری ورزید ند .

دیدگاه دوم : مخصوص کسانی است که عید نوروز را عیدی ارزشمند از نیاکان ما در ایران زمین می دانند که عظمتی روز افزون دارد . با آن طبیعت سبز ، امید و رویش به دنبال خود آورده و ید و بازدید ها غبار کدورت ها را زدوده ، صمیمیت و مهربانی به ارمغان می آورد و با ضیافت ها و ، لباس های نو ، مسافرت ها و جوش و خروش در زندگی ، افزون بر مراسم ملی ، نوحی احیای گری ارزش های مذهبی نیز فراهم می شود .

دید گاه سوم  : بر این باورند که ما اصول خدشه ناپذیری در فرهنگ خود داریم که برتری و ارزش آنها در زندگی های انسان شناختی ، روان شناسی و جامعه شناسی ، گستره ای از معرفت و بینش نصیب انسان می سازد همانند مبانی چشم گیری جون :

1- دستیابی به کمال و تکامل و رسیدن به مقام والای خلیفه اللهی به عنوان نخستین هدف آفرینش

2- احترام آداب و رسوم و سنت های ملی و عادات قبیله ای به هنگام عدم اصطحکاک هر یک با اصول بنیادین  دینی

 اینان بر این باورند که زمان و مکان در ذات خود – بدون حادثه و یا حماسه ای – هیچ ارزشی ندارد بلکه قداست یا نحوست ایام به خاطر حضور ارزشی از ارش های الهی یا نبود صفتی از صفات الهی است .

حضور هاله ای از عظمت زرین و جاودان اطراف برخی مناسبت ها ، بدان خاطر است که هریک چونان بیرقی همیشه برافراشته و نشانی نمایان ، مسیر سعادت نیکبختی و هدایت را به انسان می اموزد ، از این رو آداب خاصی نیز برای هریک وجود دارد ، همانند روز ولایت و رهبری (عید غدیر خم ) ف روز ذبح حیوان هوای نفس ( عید قربان ) ، روز شادی و موفقیت در اردوگاه رمضان ( عید فطر ) و ...

حال اگر چنین ویژگی برای عید نوروز نیز وجود داشته باشد ، بی شک عید نوروز عظمتی فرا ملی یافته ، شعاع عرشی ان افزون تر از ابعداد محدود خاکی آن می گردد . چنان که امام علی (ع) به خاطر کار پسندیده یکی از اصحاب خود در روز عید نوروز ، بدو فرمود : « هر روز ما را نوروز سازید »  و در سخنی دیگر در باره نوروز فرمودند : « هر روز برای ما نوروز است . »

پس عید نوروز ، روزی خجسته و فرخنده است اما برای چه کسانی ؟ و چگونه ؟ اگر جلوه بندگی یابد و یا روز پیمان با بندگان در دوری از نافرمانی خدا و یا به گفته پیشوای ششم امام کعفر صادق (ع) گشایش سختی ها و اندوه شیعیان و اهل بیت (ع) در آن رخ دهد ، در این صورت نه تنها عید باستانی  بلکه  عید آسمانی خواهد بود که روزی نو ف با شکوه و سرنوشت ساز خواهد بود . انچه معیار اصیل در این میان است ، بینش ، گرایش ، کنش و واکنش است .

عید در گفتار  معصومین (ع) :

عید در نگاه معصومین (ع) از ارزشی خاص برخوردار است ، از این رو شب عید ، صبح عید ف طهر و روز عید دارای اعمال ویژه ای است گو این که لحظات روز عید با غیر آن هیچ تفاوت ظاهری ندارد اما در سخنان پیشوایان معضوم (ع) پاره ای اعمال دارای ارزشی برابر با « بیست حج » دانسته شده در حالی که همین عمل در « روز عید همسان یکصد حج » معرفی شده است .

رسول اکرم (ص) می فرمود : « خداوند از هرچه آفرید تعدادی را برای خود برگزید ، از میان شبها ، شب های جمعه ، شب نیمه شعبان ، شب قدر ف و شب های عید فطر و قربان و از میان روزها روز های جمعهو عید را انتخاب نمود .»

برخی روایات عظمتی افزون برای عید نوروز دانسته اند ، زیرا عید غدیر خم را برابر با اول فروردین سال دهم هجری خورشیدی قلمداد کرده اند از این رو رنگ و عطری الهی و ولایی به نوروز بخشیده اند .

یکی ار یاران امام صادق (ع) روز عید نوروز خدمت ان حضرت رسید . امام به او فرمودند :« امروز را می شناسی ؟ » او گفت : روزی است که عجم ها ان را بزرگ می شمارند و در آن روز به یکدیگر هدیه می دهند .

حضرت فرمودند :«  ... امروز روزی است که که خداوند از بندگان خود پیمان گرفت تا او را عبادت و به او شرک نورزند و به پیامبران و حجج الهی و ائمه معصومین ( ع) ایمان بیاورند .... در این روز قائم ما ظاهر شود و نوروزی نمی رسد مگر این که ما اهل بیت ظهور و گشایش آن را توقع داریم جون نوروز از روز های ما و شیعیان ماست .»

از سوی دیگر در برخی روایات – به خاطر سنت های زشت و ناپسندی که در گفتار و رفتار افراد در عید نوروز مشاهده می شده – برخورد پیامبر (ص) یا امامن معصوم (ع) را نسبت به این عید با تلخی ترسیم کرده است که با توجه به چهار نکته گفته شده به خوبی در می یابیم هرگاه ارزش ها و معیار های سلامت و سعادت اشخاص زیر سووال رود ، مخالفت معارف دینی و رهبران مذهبی دیده می شود . از این رو امیر مومنان امام علی (ع) می فرمایند : « امروز برای ما عید است و فردا هم عید ماست و هرروزی که در آن نافرمانی خدا صورت نگیرد برای ما عید است . »

پایان

از سوی دیگر در برخی سایتها می خوانیم كه برای كاهش محبوبیت فردوسی پور وی را می خواسته اند مجبور كنند تا مجری برنامه ی قویترین مردان ایران شود ؛ برخی آگاهان برای كاهش محبوبیت فردوسی پور پیشنهاد كردند عادل را مجبور به بستن قراداد و همراهی با یكی از كاندیداها در سفرهای انتخاباتی بكنیم!