غذاهای آماده یا فست فودها (fast foods) جزء لاینفك برنامه غذایی روزانه اغلب ما شده اند. غذاهایی كه دیگر احتیاج نیست چند ساعت در آشپزخانه وقت گذاشت و آنها را تهیه كرد. اگر وجه مثبت سریع آماده شدن را كنار بگذاریم فست فود ها كه با گوشت های فرآوری شده تهیه می شوند (كالباس، سوسیس، همبرگر،سیب زمینی سرخ كرده و ...) در ظاهر شیك، متنوع و خوشمزه اشان، باطن بیماری دارند كه اگر بخواهیم در هفته چندین وعده غذایی را به خوردن فست فودها اختصاص دهیم باید از همان موقع كه به خوردن این غذاها وابسته شده ایم به سلامتیمان هم شك كنیم.
ارزش غذایی فست فود ها و مشكلات برای مصرف كننده:
در تهیه اكثر فست فودها از سوسیس، كالباس و یا سیب زمینی سرخ كرده استفاده می شود و با توجه به افزودن مواد معطر و ادویه جات كه طعم و مزه ای متفاوت به آنها می دهد در واقع از نظر ارزش غذایی در مراحل پایین رده بندی مواد غذایی قرار دارند. در فرمولاسیون اغلب گوشت های فرآوری شده (سوسیس،كالباس و ...) از موادی استفاده می شود كه مضر هستند؛ نگهدارنده ها، ادویه جات،روغن و ... تركیباتی هستند كه باعث بروز عوارض شدیدی در بدن می شوند كه به طور اختصار به آنها اشاره می شود.
نگهدارنده و تثبیت كننده رنگ:
در اکثر سوسیس ها و كالباس ها از نیتریت به عنوان تثبیت دهنده رنگ و نگهدارنده استفاده می شود كه این ماده باعث ایجاد سرطان سیستم گوارشی در بدن می شود؛ اما از اكثر فرآورده های گوشتی (سوسیس،كالباس و همبرگر) كه قیمت ارزانی دارند، نمی توان به عنوان جایگزین گوشت استفاده كرد؛ گوشتی كه در این مواد استفاده می شود، كیفیت پایینی دارد كه با استفاده از پودر سیر، ادویه و فلفل، این قبیل گوشت ها رنگ ، بو و طعم پیدا می كنند.
مضرات ادویه های استفاده شده در گوشت های فرآوری شده:
ادویه های استفاده شده در این مواد غذایی باعث ایجاد حساسیت شدید در بعضی افراد می شوند؛ به طور مثال بعضی مواقع ادویه های هندی كه در بعضی از مواد غذائی استفاده می شود باعث اسپاسم حنجره می شود. همچنین مصرف سوسیس و كالباس که در فست فودها زیاد استفاده می شود باعث حساسیت شدید پوستی در بچه ها می شود و پوستشان حالت كهیر پیدا می كند و لوله گوارش آنها هم تحت تاثیر این ادویه ها قرار می گیرد و مشكلاتی را برایشان ایجاد می كند. بعضی ادویه ها هم باعث تحریك معده می شوند كه ناراحتی های گوارشی را در پی دارند و حتی منجر به زخم معده می شود؛ به طور نمونه فلفل سبز تازه با اینكه تند هست اما هیچ عارضه ای برای معده ندارد ولی ادویه هایی كه در فراورده های گوشتی استفاده می شود بسیار عوارض شدیدی را در پی دارند و سلامت بدن را در معرض خطر قرار می دهند.
تهدید سلامتی بدن با روغن های به كار رفته در فست فود ها:
چربی و روغن هایی كه در این مواد غذایی استفاده می شود بسیار چاق كننده هستند. افراد جامعه باید به عنوان تنقل به این مواد نگاه كنند نه به عنوان یك ماده غذایی سالم. از روغن های اشباع در سرخ كردن انواع فست فودها استفاده می شود كه بسیار چاق كننده هستند و فردی كه به عنوان غذای اصلی از آنها استفاده می كند به افزایش وزن و افزایش كلسترول مبتلا می شود كه عوارض شدیدی در پی دارد. چربی های مصنوعی و اشباع كه بسیار مضر هستند بیماری های گوارشی، قلبی و عروقی را در پی دارند.
یكی از مضرات فست فود ها، سرخ شدن نشاسته در روغن است؛ هر هیدروكربنی كه در روغن سرخ شود ایجاد پلی آكریل می كند كه ماده ای بسیار سمی است. وقتی یك ماده غذایی نشاسته دار را در روغن سرخ می كنیم زنجیره های نشاسته پشت سر هم قرار می گیرند كه ایجاد این رشته ها تركیبات تازه ای به وجود می آورد كه باعث ایجاد یك سری بیماری در بدن می شود. استفاده از روغن مخصوص سرخ كردن حتمی و لازم است؛ اما این روغن ها هم عوارض را كاهش نمی دهند و باز باعث بیماری می شوند. ما باید از غذاهای آب پز، بخار پز یا تفت داده شده استفاده كنیم. اما باید این نكته را متذكر شد که از روغن های مایع اشباع در سرخ كردن مواد غذایی استفاده شود؛ این روغن ها در اثر حرارت تبدیل به پراكسید می شوند كه اكسیژن وارد زنجیره چربی می شود و باعث سمی شدن روغن می شود. روغن نه تنها از شكل طبیعی خارج می شود بلكه تبدیل به ماده ای بسیار مضر می شود. همانطور كه مشاهده می كنید وقتی از روغنی كه مخصوص سرخ كردن نیست، استفاده می كنیم در ته ماهیتابه یك لایه چربی ایجاد می شود كه چسبیده به ظرف و شستن آن بسیار مشكل است؛ این دقیقا همان اتفاقی هست كه در سیستم بدن می افتد و این چربی به همین شكل به جداره رگ ها می چسبد.
ارزش غذایی پیتزا
در نحوه تهیه پیتزا مقدار زیادی طعم دهنده های متنوع، رب گوجه، سس مایونز، كالباس، سوسیس و پنیر پیتزا كه پنیری بسیار چرب هست، استفاده می شود. هیچ كس نمی گوید كه صد در صد این غذاها را كنار بگذارید ما می گوییم به عنوان غذای گاهی وقتی استفاده شود نه اینكه در هفته 3 تا 4 وعده مصرف كنیم. آدمها دوست دارند كه تنوع غذایی داشته باشند اما باید به سمت غذاهای سالم برویم؛ به طور مثال پیتزایی باشد با حجم كم و در آن از میوه ها و سبزیجات استفاده شود و پیتزایی حجیم، چرب با پنیر و سس فراوان را كنار بگذاریم.
جایگزین مناسب فست فودها:
ما می توانیم به جای استفاده از این غذاهای چرب و پر ادویه از فست فود های سالم و سنتی استفاده كنیم؛ مخلوط میوه ها و سبزی ها؛ تخمه ها و تنقلات قدیمی، میوه های خشك شده (توت، آلو، پسته، انجیر، خرما و ...) كه عوارض بسیار كمی دارند و چربی هایی كه در این دانه های خوراكی وجود دارد برخلاف چربی هایی كه در فست فودها استفاده می شود چربی های بسیار مفیدی هستند كه نه تنها باعث بیماری نمی شوند، بلكه چربی بد خون را كاهش داده و باعث افزایش چربی خوب بدن می شوند.
