تبیان، دستیار زندگی

كوك ساز سنتور بوسیله  نرم افزار GTUNE

نرم افزار  Gtune  كه یك تیونر است می تواند جهت كوك ساز از آن كمك گرفت. می توانید این نرم افزار را از اینترنت بگیرید. البته اگر Tuner  سرچ كنید كلی نرم افزار دیگر هم پیدا خواهید كرد كه اصول همگی شبیه هم هستند

ابتدا برنامه Gtun  را نصب می كنیم . و سریال را كه در كنار فایل است را به نرم افزار می دهیم كه رجیستر شود در غیر اینصورت در هنگام كار مزتاحمتهایی را ایجاد می كند

حالا نوبت به كار است.

برنامه را اجرا كنید و دكمه Power  كه در گوشه سمت چپ بالای نرم افزار وجود دارد را روشن كنید. (تصویر شماره 1)

 سپس دكمه //Input//  كه در كنار دكمه Power  است را برای انتخاب مسیر ورود صدا به كامپیوتر خود كلیك كنید. همانطور كه حتما اطلاع دارید چندین روش و مسیرهای مختلفی برای ورود صدا به كامپیوتر داریم. چون قرار است با میكروفن كوك كنیم لذا Mic   را اانتخاب می كنیم (تصویر شماره 2)

حالا میكروفن را به كامپیوتر متصل می كنیم. برای اونایی كه خبر ندارن كجاست می گم. روی كارت صداتون احتمالا سه تا سوكت وجود داره كه یكیشو می زنید به اسپیكر هاتون یكی دیگه از اونا Line in  هستش و دیگری میكروفن. معمولا كنار سوكت میكروفن یه عكس كوچولوی میكروفن كشیده شده.  البته رنگ سوكتش هم صورتی رنگه. Line in  هم یه نوع كانال ورودی صداست كه فعلا روش بحثی نداریم. می تونید به  اون هم بزنید كه در اینصورت باید دكمه لاین رو از عكس 2 كلیك كنید.

صفحه رو ببندید و برگردید به صفحه اصلی نرم افزار

اگه تا اینجا درست اومده باشید باید اسیلسكپهای برنامه در حال لرزش باشن. چون به هرحال محیط شما یه صداهایی داره كه اونا رو حس می كنه.

تقریبا كار تمومه 

حالا توضیح روش كوك كردن:

ببینید وقتی Gtune  یه صدا رو بشنئوه فركانس مربوط به اون رو می نویسه درست.

حالا كافیه ما صدای سیم رو در بیاریم تا نرم افزار فركانس اون رو برامون بنویسه. بعد با شل و سفت كردن گوشی سیم می تونیم فركانس رو تنظیم كنیم. حالا روچه فركانسی كه  الان می گم.

من خودم برای بدست آوردن فركانسهای اصلی و مرجع یه بار سنتورم رو دادم استادم كوك كرد اومدم خونه و سریع با دستگاه تمتم سیم ها رو زدم و فركانس هاشو نوشتم.

این فركانسها شد فركانس منبع من  و ازون به بعد با اون فركانسها تنظیم میكنم. چون اون روز من با اتوبوس رفتم خونه و بخاطر تكونها ممكن ساز یه مقدار از كوك خارج شده باشه بهتره خودتون سازتون رو بدید یه حرفه ای كوك كنه و اعدادخودتون رو بدست بیارید ولی به هر حال من اعدادی كه خودم بدست آوردم رو می نویسم.

خیلی دوست دارم كه یه نفر حرفه ای اعداد تصحیح شده رو برام بفرسته.

نكاتی در مورد كوك:

• وقتی جهار تا سیم خرك كوك شده باشن با تكون دادن یكی سه تای دیگه هم تكنون می خورن این یه بخاطر یه اصلی تو فیزیك به اسم تشدید كه اگه یه چیزی در حالت لرزش باشه هم فركانسها ی اون هم در اثر لرزش های اون می لرزن – بی خیال
• وقتی سیم های سفید وسط رو كوك می كنید خودبخود سیم های پشت اون هم( سفید پشت خرك) هم كوك میشه فقط لازمه یه بار تست كنید
• وقتی كوك می كنید از بالا به پایین بیاید. تا سیم های كوك شده زیر دستتون نمونه واز كوك خارج بشه.
• قبل از كوك كردن، هر سیم رو تكون بدهید چون بعضی وموقع ها سیم به خرك زیریش می چسبه
• قبل از كوك گوشی را شل كنید تا ( البته نه زیاد) تا سیم خودش را ول كند و با سفت كردن از فركانس پایین همینطور كه بالا می روید به فركانس مورد نظر برسید.
• برای من پیش آمده كه بعد از اتمام كوك دیدم بعضی از سیم ها باز از كوك خارج شده. این ممكن است به علت گوشی های شل، یا دست گذاشتن و یا عوض شدن دمای اتاق باشد. بعد از اتمام كوك یك دور فركانس سیم ها را چك كنید
• اگر هر چهار تا سیم دقیق كوك شده باشد با زدن مضراب صدای بسیار قویی می شنوید كه واقعا لذت دارد. این به علت همان پدیده تشدید است. چرا هر 4 سیم كه با یك برابر در حال لرزشند همدیگر را تقویت می كنند.
• یك روش دیگر كوك ، كوك كردن یك سیم است و كوك كردن بقیه سیمها بر اساس آن سیم. بطوریكه بعد از كوك سیم اول آن سیم را با دم مضراب می زنید و سیم دومی را شل و سفت می كنید هر موقع آن سیم به لرزش در آمد یعنی هم فركانسند و این یعنی آن سیم هم كوك شده.

حالا روش كوك با این نرم افزار

من در اینجا قسمت های مختلف نرم افزار را می گویم بعد توضیح كوك كردن

(تصویر شماره 3)

به شماره های روی عكس دقت كنید و توضیحات آن

نقاط 

1. فركانس اصلی صوت را می نویسد. همانطور كه می دانید این صدا مخلوطی از فركانسها است كه در این پنجره قویترین فركانس نوشته می شود. با دوبار كلیك روی این پنجره یك پنجره دیگر باز شده كه فركانس را بزرگتر می نویسد و راحتتر قابل خواندن است.
2. فركانس مرجع. من نمی دونم چیه ولی بزارید رو 440 بمونه.
3. همونطو ر كه می دونید ما تو موسیقی ایرانی پرده و غیره داریم كه خارجی ها اونو با بمول و دیز و ... اسم می ذارن .همچنین نت های اصلی رو با روشهای مختلفی می نویسن كه یكیش با A,B,C,D,E,F,G هستش كه همون هفت تا نت خودمونه كه من الان یادم نیست كدوم سل و كدوم به كدومه تو كتاب ها هست. خب توی این پنجره صدای نتی كه شنیده شده رو حدس میزنه مثلا میگه A#  هستش و اختلاف اون رو  تو صفحه نیمچه آبی از 50 درصد پایین تر تا 50 درصد بالاتر نشون میده. اگه یه صدایی تو میكروفن بزارید می بینید كه  دكمه های ABCDEFG  تند تند روشن و خاموش میشن و سعی در حد فركانس دارند با این روش شما می تونید یه نوار بزارید و اون تند و تند نت ها رو تشخیص بده به این ترتیب شما به نت های اون نوار می رسید كه خارج از دستور جلسه هستش.و اون صفحه آبی همیشه انحراف از اون نتی كه پایین روشن هست رو نوشن میده این یادتون نره. فكر كنم كافی باشه. اگه شما حواستون به اون فركانسی كه بصورت دیجیتال نوشته میشه باشه اصلا این فعلا به دردتون نمی خوره گفتم كه گفته باشم.
4. این یه قسمت مهمه. اسیلوسكوپ نرم افزار وقتی موج میاد میلرزه  وتمام فركانسهایی رو كه تشخیص داده رو میكشه. ولی اگه دقت كرده باشید روی یك نقطه رو ضربدر قرمز زده كه اون همون قوترین  فركانس ( نه بیشترین فركانس) هستش. در اینجا دقت كنید كه میشه این منطقه رو به سه قسمت تقسیم كرد. كه من اسمش رو میزارم كران بالا و كران پایین . وقتی داشتم كوك كردن رو می گفتم یه مقدار هم در مورد این قسمت توضیح میدم چون كلی كمكمون می كنه. ولی فعلا بدونید تو قسمت 4 دو تا منطقه رو كه با رنگ زرد در بالا دیده میشه رو ایجاد كرد كه به نرم افزار میگه اطلاعات این منطقه بدرد من نمی خوره. كه با موس میشه اون رو كم و زیاد كرد . چجوری؟ اینجوریكه با موس میرید رو خط ابی و كلیك چپ موس را نگه داشته می كشید تا فركانسی كه دلتون می خواد. اگه این خط ها در صفحه اسیلسكوپ شما دیده نمیشه كافیه برید گوشه اسیلوسكوپ و موس رو بگیرید و بكشید كه می بینید این منطقه درست میشه هم  برا كران بالا هم پایین. خوبی اینكار اینه كه چون ما بین این دامنه فقط دنبال یك فركانس هستیم و در واقع مابقی فركانسها برای ما نویز محسوب میشن. بعدا بیشتر توضیح میدم

روش كوك

تا به اینجا رسیدیم كه میكروفن به كامپیوتر وصل شد و نرم افزار اجرا و دكمه Power  آن زده شد و كانال  ورودی صدا را روی MIC تنظیم كردیم.

• برای راحتی می تونید میكروفن را داخل سوراخ(كلاف) سنتور بگزارید تا دو دستتان كاملا آزاد باشد. یا اینكه میكروفن را دقیقا روی سیمی كه به ارتعاش در می آورید نگه دارید. زیاد فرقی حس نمی شود و روش اول راحت تر و بهتر است چون برای كوك به دو دستمان احتیاج داریم.
• از سیم های بالا شروع می كنیم
• ابتدا  سیم ها را روی خرك كمی بالا پایین می كنیم كه در صورت چسبیدگی جدا شود
• آچار را در گوشی  گذاشته و با دست راست نگه می داریم . حدود ربع دایره شل می كنیم تا سیم آزاد شود . بهتر است همیشه سیم را شل به سفت كوك كنیم.
• با دم مضراب سیم را به ارتعاش در آورده و به مرور سیم راسفت می كنیم و حواسمون شش دانگ به فركانس و عدد آن است.  با آرام شدن سیم باز آن را به ارتعاش در می آوریم
• آرام آرام سفت می كنیم تا به فركانسی كه قرار است برسیم.
• اگر از فركانس مورد نظر بالاتر رفتید حتما یكم شل كنید تا همیشه از فركانس پایین به كوك اصلی برسید.
• انقدر این كار را بكنید تا یك سیم كوك شود. بروید سراغ سیم بعد و بعدی تا به آخر

نكات

• در هنگام كوك حتما خواهید دید كه وقتی مثلا فركانس را می خوانید می بینید بین چند عدد به سرعت بازی می كند مثلا 317 و 634 و 950 . اگر دقت كنید می بینید كه این اعداد مضربی از هم هستن یعنی عدد دومی ممكن است 3 برابر  یا 2 برابر اولی باشد با دقت خوب.بخاطر این است كه سیمی كه مثلا با فركانس 350 تكان می خورد قله هاییی هم در دو برابر و سه برابر و ... ا» دارد. كه فلا جای بحث آن نیست مثل ب م م و ك م م است. ولی خوب چون اختلاف زیاد است براحتی می توان عدد صحیح را تشخیص داد. من اسم این مشكل رو میزارم مشكل مضرب فركانس . البته راه دیگری هم دارد كه می گویم.
• نكته ای كه گفتم بعدا می گم اینجاست . ما وقتی قراره سیم سل مثلا سفید را تنظیم كنیم خب انتظار فركانس 380 رو داریم و مابقی برای ما نویز است. لذا می آییم و در منطقه 4 اسیلوسكوپ ، كران بالا و پایین رو طوری می گذاریم كه از بالا به دوبرابر فركانسی كه می خواهیم نرسیم و از پاییین از نصف فركانس پایین تر نرفته باشیم. مثلا380 ضربدر 2 می شود 760 و نصف 380 می شود 190 . حالا كران بالا و پایین را طوری تنظیم می كنیم كه پایینی از 190 گذشته باشد مثلا 200 و بالایی به 760 نرسیده باشد مثلا 700.  با این روش دیگر مشكل مضربهای فركانس ایجاد نمی شود. دقت كنید در این شرایط اگر صدایی مثلا با فركانس 800 ایجاد كنیم نرم افزار اصلا به آن پاسخی نمی دهد. لذا لازم است از سیم را شل كنیم و از فركانس پاییین به طرف فركانس اصلی حركت كنیم.
• البته برای هرسیم باید كران بالا و پایین را سریع درست كنیم با این كار سرعت كوك خیلی بالاتر می رود
•