با توجه به گسترش بسیار سریع جوامع بشری ، در این اواخر شاهد آن می باشیم كه انسان ها برای برقراری ارتباط با یكدیگر از دستگاه های متنوعی استفاده می كنند. یكی از این دستگاه ها كه امروزه طرفداران بسیار زیادی را به خود جذب نموده و حتی می توان گفت وجود آن در زندگی بسیاری از انسان ها یك امر حیاتی به شمار می رود ، تلفن همراه می باشد. با توجه به استقبال مردم و رشد روز افزون علوم الكترونیك و كامپیوتر ، شاهد آن می باشیم كه شركت های بسیاری در امر ساخت گوشی های تلفن همراه فعال می باشند و هركدام در پی رقابت با دیگری بر می آیند. امّا شركتی كه گوی سبقت را از دیگران ربوده و شاید نام آن برای همه شما آشنا به نظر آید ، كمپانی NOKIA می باشد كه با خلق ایده هایی نوین سهم به سزایی از بازار گوشی های تلفن همراه را از آن خود نموده است. شركت NOKIA به عنوان یك پیش كسوت و با استفاده از تجربه طولانی خود در امر مخابرات ، توانسته تلفیقی از تكنولوژی مدرن را به همراه كیفیت برتر به مشتری خود عرضه كند و همچنان به عنوان یكی از برترین های دنیای مخابرات ، آوازه خود را بر سر زبان ها حفظ نماید.و...
همانطور كه می دانیم ، گوشی های تلفن همراه NOKIA دارای توانایی های خاصی می باشند كه برای كاربران حرفه ای و تعمیر كاران این گوشی ها در نظر گرفته شده اند و برای به كار گیری آنها ، نیازمند استفاده از كد های خاصی می باشیم. در این مقاله سعی شده كه به بیان این ویژگی ها و نحوه استفاده از آنها بپردازیم ، تا بتوانیم به نحو احسن از قابلیت های گوشی تلفن همراه خود بهره مند گردیم. قابل ذكر است كه در این مقاله به برسی كدهای شبكه GSM نیز پرداخته شده است و این كدها با تمام گوشی های تلفن همراه سازگار می باشند ، لزا اگر صاحب گوشی تلفن همراه دیگری به جز NOKIA می باشید ، خواندن این مقاله به شما نیز توصیه می گردد.
1) شماره IMEI :
كلمه IMEI مخفف عبارت International Mobile Equipment Identity و به معنی "هویت بین المللی دستگاه های تلفن همراه" می باشد. IMEI یك شماره ۱۵ رقمی است كه در هر موبایل منحصر به فرد می باشد و در حقیقت بیانگر هویت دستگاه مورد استفاده در شبكه های GSM است. شماره مذكور از یك قالب استاندارد بهره مند است كه می تواند اطلاعات نسبتاً مفیدی را در اختیار كاربر قرار دهد. برای مشاهده این شماره كافی است تا كد #06#* را بر روی دستگاه وارد كنیم. اما این سئوال همچنان باقی می ماند كه پس از دستیابی به این شماره ، چگونه می توانیم از این ۱۵ رقم ، اطلاعات مفیدی را استخراج كنیم؟ برای پاسخ به این سئوال كافی است كه نگاهی به ساختار شماره IMEI بیاندازیم. همانطور كه بیان شد شماره IMEI دارای ۱۵ رقم می باشد كه البته این ارقام دارای مفاهیم خاصی می باشند. برای درك معانی این ارقام، در زیر جدولی برای تشریح شماره IMEI ترسیم گردیده است :
همانطور كه مشاهده می كنید شماره IMEI دارای چهار بخش مجزا می باشد كه در پی یكدیگر قرار گرفته اند.
برای توضیح ساختار IMEI به بیان معانی هریك از بخش های مذكور می پردازیم.
TAC (Approval Code Type) :
همانطور كه مشاهده می كنید این بخش شامل شش رقم می باشد كه از میان آنها تنها دو رقم آغازین آن بیان گر كد كشور سازنده موبایل می باشد. ارقام دیگر دارای ارزش خاصی نمی باشند.
(Final Assembly Code) FAC : این دورقم بیانگر كارخانه سازنده موبایل است. جدول زیر نمایانگر كد های مورد استفاده در این قسمت می باشد.
(Serial Number) SNR : این شش رقم ، شماره سریال موبایل مورد نظر را نشان می دهد.
(Check Digit) CD : این رقم بیانگر نسل تلفن همراه است. در تلفن های نسل اول این رقم همواره 0 می باشد. قابل ذكر است كه معمولاً این رقم بی ارزش تلقی می گردد.
اما بر طبق توافق بین المللی ، از ابتدای ژانویه سال ۲۰۰۳ ، FAC منسوخ گردید و قرار بر این شد كه تا ابتدای آوریل سال ۲۰۰۴ به جای دو رقم آن ، مقدار 00 را قرار دهند. پس از آوریل ۲۰۰۴ سیستم جدید IMEI ارائه شد كه در آن FAC به طور كامل حذف گردید و به جای آن ، دو رقم به TAC اضافه و برای مخفف TAC عبارت Type Allocation Code در نظر گرفته شد. جدول زیر نحوه كد گذاری سیستم جدید IMEI را به نمایش گذاشته است.
قابل ذكر است كه از همان ابتدا در كنار سیستم IMEI ، سیستم دیگری با نام IMEISV نیز پدید آمد كه بعضی از شركت ها از این سیستم برای تجحیزات موبایل خود استفاده می كنند. IMEISV مخفف عبارت Intenational Mobile Equipment Identity and Software Version و به معنی " هویت بین المللی دستگاه های تلفن همراه و شماره نرم افزار آن" می باشد. این سیستم علاوه بر نمایش شماره IMEI دارای دو رقم دیگر برای نمایش نسخه نرم افزار استفاده شده در دستگاه موبایل مورد نظر می باشد. برای نمونه شماره 111111-22-333333-4-55 را در نظر بگیرید. این شماره نمونه ای از یك شماره IMEISV می باشد. همانطور كه مشاهده می كنید ، تفاوت آن با سیستم IMEI تنها در دو رقم 55 می باشد كه به انتهای IMEI اضافه شده تا بیانگر نسخه نرم افزار استفاده شده باشد. پس از آوریل سال ۲۰۰۴ ، سیستم IMEISV نیز به تبعیت از IMEI ، شكل تازه ای به خود گرفت و FAC در این سیستم نیز حذف گردید.
در پایان این بخش متذكر می شوم كه كد *#06# نه تنها در گوشی های NOKIA ، بلكه در بسیاری از تلفن های همراه دیگر نیز قابل استفاده می باشد.
2) شماره نسخه نرم افزار برای دستیابی به شماره نسخه نرم افزار ، تاریخ ویرایش آن و نوع سازگاری GSM می توانید از كد #0000#* استفاده كنید. پس از وارد كردن این كد ، اطلاعاتی به صورت زیر برای شما نمایش گذاشته می شود :
V04.51
26-03-98
NSE-1
خط اول بیانگر شماره نسخه نرم افزار ، خط دوم نشانگر تاریخ ویرایش نرم افزار و خط آخر نمایانگر نوع سازگاری GSM می باشد (به دلیل اینكه " سازگاری GSM " دارای مبحث گسترده ای است و تا حدودی تخصصی می باشد ، لزا از توضیح آن در این مقاله صرفنظر می گردد).
3) پردازش سیگنال:
تلفن های همراه NOKIA دارای قابلیت منحصر به فردی برای تغییر در نحوه پردازش سیگنال می باشند. به این ترتیب كاربر می تواند به دلخواه كیفیت مكالمه را افزایش دهد و یا اینكه به عمر شارژ باطری خود بیافزاید. برای این منظور تلفن های همراه NOKIA دارای دو ویژكی EFR و HFR می باشند.
Enhanced Full Rate) EFR) :
با فعال نمودن این ویژگی ، كیفیت مكالمه شما افزایش می یابد. علت این امر استفاده از تكنولوژی فشرده سازی جدید ASELP (Algebraic Code Excitation Linear Prediction) می باشد. این تكنولوژی سبب افزایش كیفیت صدا با همان نرخ تبادل بیت در تكنولوژی قدیمی LPC-RPE (Linear Prediction Coding with Regular Pulse Excitation) می شود. با توجه به اینكه در هر دو تكنولوژی از نرخ تبادل ۱۳ كیلو بیت استفاده می شود ، لزا اكثر شبكه های GSM با این تكنولوژی جدید سازگار می باشند. قابل توجه است كه پس از فعال نمودن این قابلیت ، به دلیل افزایش پردازش بر روی سیگنال ، نیاز به انرژی بیشتری می باشد ، لزا در حدود ۵ درصد از عمر شارژ باطری شما كاسته می شود كه البته در مقابل افزایش كیفیت مكالمه نرخ قابل توجهی به شمار نمی آید و می توان از آن صرفنظر كرد. برای استفاده از ویژگی EFR كافی است كه كد #3370#* را بر روی دستگاه خود وارد كنید. در این هنگام دستگاه تلفن شما به طور اتوماتیك خاموش شده و سپس دوباره روشن می گردد. از این لحظه به بعد موبایل شما از ویژگی EFR بهره مند می باشد. برای غیر فعال كردن این ویژگی می توانید از كد #3370# استفاده كنید. قابل ذكر است كه اگر تلفن همراه خود را خاموش كنید ، این ویژگی غیر فعال می شود و نیاز به فعال سازی دوباره آن خواهید داشت. استفاده از EFR به كاربران توصیه می گردد.
(Half Rate Mode) HFR : با فعال نمودن این ویژگی ، از كیفیت مكالمه شما كاسته شده و در عوض به میزان ۳۰ درصد به عمر شارژ باطری شما افزوده می گردد. استفاده از این ویژگی تنها زمانی توصیه می گردد كه شارژ باطری تلفن شما بسیار محدود می باشد و لذا نیازمند آن می باشید كه در مصرف باطری صرفه جویی كنید. برای فعال نمودن این ویژگی تنها كافی است كه كد*#4720#روی تلفن همراه خود وارد نمایید. در این هنگام دستگاه تلفن شما به طور اتوماتیك خاموش شده و سپس دوباره روشن می گردد. از این لحظه به بعد موبایل شما از ویژگی HFR بهره مند می باشد. برای غیر فعال كردن این ویژگی می توانید از كد #4720# استفاده كنید. قابل ذكر است كه اگر تلفن همراه خود را خاموش كنید ، این ویژگی غیر فعال می شود و نیاز به فعال سازی دوباره آن خواهید داشت.
در پایان این بخش متذكر می شوم كه كدهای پردازش سیگنال ممكن است در بعضی از گوشی های جدید NOKIA قابل استفاده نباشند. البته قابل توجه است كه در این سری از گوشی ها ، ویژگی های EFR و HFR به صورت اتوماتیك كنترل می شوند و نیازی به دخالت كاربر برای تنظیم آنها وجود ندارد و لزا پس از وارد كردن كد های فوق هیچ عكس العملی را از گوشی نخواهیم دید.
4) نمایش وضعیت SIM Clock :
هر تلفن همراه برای اعلام وضعیت خود در شبكه ، به طور مكرر اقدام به ارسال پالس های منظمی می كند. با توجه به اینكه ارسال هر پالس نیازمند مصرف انرژی می باشد ، لزا می تواند از عمر شارژ باطری بكاهد. برای این منظور ویژگی خاصی برای شبكه های GSM در نظر گرفته شده است تا تلفن های همراه را از ارسال اینگونه پالس ها باز دارند. تلفن های همراه NOKIA دارای این قابلیت می باشند تا كاربر را از وضعیت شبكه GSM و پشتیبانی آن از این ویژگی ، مطلع سازند. فعال بودن این ویژگی می تواند تاثیر به سزایی در مصرف انرژی باطری داشته باشد. برای اطلاع از وضعیت فوق می توانید كد #746025625#* را بر روی تلفن همراه خود وارد نمایید. توجه نمایید كه استفاده از این كد هیچ قابلیت خاصی را فعال نمی نماید و تنها برای آگاهی از وضعیت SIM Clock می باشد. قابل ذكر است كه شبكه تلفن همراه ایران از این سیستم پشتیبانی می نماید.
5) منوی مخفی گارانتی :
در تلفن های همراه NOKIA یك منوی مخفی وجود دارد كه حاوی اطلاعات مفیدی برای تعمیركاران گوشی های موبایل می باشد. برای دست یابی به این منوی مخفی ، كافی است كد #92702689#* را بر روی تلفن همراه خود وارد نمایید. در این هنگام شما وارد یك منوی مخفی می شوید كه شامل گزینه های زیر می باشد :
1) نمایش شماره سریال گوشی
2) تاریخ ساخت گوشی
3) تاریخ آخرین تعمیر انجام شده بر روی گوشی (البته اگر در گذشته تعمیری بر روی آن انجام گرفته باشد)
4) نشان دهنده زمان مكالمات انجام شده با گوشی مورد نظر (این تایمر را با هیچ روشی نمی توان پاك نمود)
5) ایجاد توانایی برقراری تبادل اطلاعات كاربر (در صورت وجود لوازم مورد نیاز)
برای خارج شدن از این منو ، یك بار تلفن خود را خاموش كنید و سپس دوباره آن را روشن نمایید.
6) تلفن همراه NOKIA به عنوان ابزار استراق سمع :
ابتدا تلفن خود را بر روی حالت Silent (بی صدا) تنظیم نمایید ، سپس نگاهی به اتصالات فلزی زیر دستگاه موبایل (در كنار محل اتصال كابل شارژر) خود بیاندازید. حال پین های سوم و چهارم از سمت چپ را به وسیله یك تیغه فلزی به یكدیگر متصل نمایید. در این هنگام نرم افزار موبایل هنگ می كند و منوی Headset به طور اتوماتیك فعال می گردد و عبارت Headset بر روی صفحه نمایانگر می شود. از منوی Headset ، ویژگی Automatic Answer را فعال نمایید. حال گوشی خود را در محل مورد نظر برای استراق سمع قرار داده و از جای دیگر به آن تلفن كنید. پس از مدت كوتاهی تلفن شما به طور اتوماتیك ارتباط را برقرار كرده و شما قادر خواهید بود تا صدای محیط را بشنوید. توجه نمایید كه برای از كار انداختن این ویژگی تنها باید دستگاه تلفن خود را به حالت " تنظیمات پیش فرض كارخانه " برگردانید.
7) منوی جدید در تماس های اضطراری : با استفاده از این كد شما قادر خواهید بود تا با تلفن های اضطراری مانند ۱۱۰ ، ۱۱۸ و ... به طور رایگان تماس حاصل نمایید. برای این منظور كد *3001#12345# را بر روی تلفن همراه خود وارد نمایید. در این هنگام منویی در مقابل شما ظاهر خواهد گشت و شما را قادر به برقراری تماس رایگان با شماره های اضطراری خواهد نمود. قابل ذكر است كه كاركرد این ویژگی بستگی به شبكه GSM دارد و ممكن است در بسیاری از شبكه ها قابل استفاده نباشد و شما همچنان مجبور به پرداخت هزینه برای برقراری تماس باشید.
درآمدی بر كدهای امنیتی تلفن های همراه :
به منظور حفظ سیم كارت و گوشی تلفن همراه از دسترسی غیر مجاز ، كدهای خاصی در نظر گرفته شده است. در زیر به بررسی عملكرد این كدها می پردازیم.
1) Security Code : این كد بر روی دستگاه تلفن تنظیم می شود و در گوشی های NOKIA به طور پیش فرض برابر 12345 می باشد. به وسیله این كد می توان دسترسی غیر مجاز به بعضی از امكانات تلفن را محدود نمود. در گوشی های موبایل NOKIA ، اگر این كد ۱۰ بار اشتباه وارد گردد ، تلفن به مدت ۵ دقیقه از پذیرش كد جدید خودداری می كند.
2) PIN Code : این كد بر روی سیم كارت تنظیم می شود و برای دست یابی به آن باید به امور مشتركین شركت مخابرات مراجعه نمود. در ایران این كد بر روی سند سیم كارت ثبت است و به طور پیش فرض برابر 1234 می باشد. به وسیله این كد می توان دسترسی غیر مجاز به سیم كارت و بسیاری از قابلیت های شبكه را محدود نمود. اگر این كد را سه بار اشتباه وارد كنید ، دستگاه بر روی PIN قفل می گردد و برای آزاد سازی آن نیاز به استفاده از كد PUK خواهید داشت.
3) PIN2 Code : این كد نیز مانند PIN بر روی سیم كارت تنظیم می شود و برای دست یابی به آن می توان به امور مشتركین شركت مخابرات مراجعه نمود. در ایران این كد به صورت پیش فرض برابر 5678 تنظیم شده و از ثبت آن بر روی سند سیم كارت خودداری شده است. علت عدم ثبت ، ارائه نشدن خدمات مربوط به این كد تا حال حاضر می باشد. شاید در آینده ای نزدیك با ارائه خدمات جدید از سوی شركت مخابرات ، این كد نیز به صورت فراگیر اعلام گردد. به وسیله این كد می توان دسترسی غیر مجاز به بسیاری از امكانات شبكه را محدود كرد. اگر این كد را سه بار اشتباه وارد كنید ، دستگاه بر روی PIN2 قفل می گردد و برای آزاد سازی آن نیاز به استفاده از كد PUK2 خواهید داشت.
4) PUK Code : همانطور كه بیان شد ، اگر دستگاه شما بر روی PIN قفل گردد ، برای آزاد سازی آن نیاز به این كد دارید. برای دریافت این كد می توانید به امور مشتركین شركت مخابرات مراجعه نمایید. در ایران این كد بر روی سند سیم كارت ثبت می باشد.
5) PUK2 Code : همانطور كه بیان شد ، اگر دستگاه شما بر روی PIN2 قفل گردد ، برای آزاد سازی آن نیاز به این كد دارید. برای دریافت این كد می توانید به امور مشتركین شركت مخابرات مراجعه نمایید. در ایران این كد بر روی سند سیم كارت ثبت می باشد.
6) Barring Password : این كد بر روی سیم كارت تنظیم می گردد و در هنگام استفاده از سرویس مسدود سازی شماره تلفن ها استفاده می گردد. برای دریافت این كد به امور مشتركین شركت مخابرات مراجعه نمایید. قابل ذكر است كه تمامی كدها به غیر از PUK و PUK2 قابل تغییر می باشند و بدین منظور می توانید از منوهای مربوطه تلفن همراه خود استفاده نمایید.
8) نحوه آزاد سازی سیم كارت های قفل شده بر روی PIN و PIN2 : همانطور كه بیان شد ، اگر ۳ بار كدهای PIN و PIN2 را اشتباه وارد كنید ، سیم كارت شما بر روی كد اشتباه قفل می گردد و دیگر نمی توانید از آن استفاده كنید. برای آزاد سازی سیم كارت از قفل باید به كدهای PUK و PUK2 آگاه باشید.
1) نحوه آزاد سازی سیم كارت از قفل PIN : برای این منظور كد زیر را بر روی دستگاه وارد كرده و تكمه برقراری تماس (Call) را فشار دهید. توجه نمایید كه به جای كلمه PUK در كد زیر ، تنها PUK Code ثبت شده بر روی سند سیم كارت را وارد نمایید. به جای عبارت New PIN ، كد PIN جدید را وارد نمایید و به جای عبارت New PIN Again ، كد PIN جدید را تكرار كنید.
**05*#PUK*New PIN*New PIN Again*
2)نحوه آزاد سازی سیم كارت از قفل PIN2 : برای این منظور كد زیر را بر روی دستگاه وارد كرده و تكمه برقراری تماس (Call) را فشار دهید. توجه نمایید كه به جای كلمه PUK2 در كد زیر ، تنها PUK2 Code ثبت شده بر روی سیم كارت را وارد نمایید. به جای عبارت New PIN2 ، كد PIN2 جدید را وارد نمایید و به جای عبارت New PIN2 Again ، كد PIN2 جدید را تكرار كنید.
**052*PUK2*New PIN2*New PIN2 Again*#
قابل ذكر می باشد كه كدهای PIN و PIN2 می توانند حداقل چهار رقم و حداكثر هشت رقم طول داشته باشند.
تذکر:بعضی از بخش های گفته شده خطر ناک می باشد و دوستان باید مراقب باشند که خراب کاری نشه!!!