- با چشم و ابروي تو چه تدبير دل كنم
- وه زاين كمان كه بر من بيمار مي كشي
-
واژه نامه
- تو :
از ضماير سمبليك حافظ است كه گاه فقط با يك معشوق زنده و زيـبا از نوع انسان ، وگاه با خداي عرفاني ــ اصل وحدت وجود ــ قـابل انطباق است ، و گاه مستعار بديع و گسترده اي است كه هردو مفهوم را در بر مي گيرد
- دل :
سرچشـــمه جريـــان خون در بــدن است
English Translation :
With (against) thy eye and eye-brow, what deliberation of heart may I make?
First Mesra Translation:
Alas this bow that, against me miserable,-- thou drawest.
Second Mesra Translation:
شرح بيت
**- با وجود چشم و ابروي تو چه چاره اي براي دل خود بينديشم ; شگفتا از اين كمان كه بر سر بيمار مي كشي ،به رسم كمان بر سر بيمار كشيدن اشاره دارد و آن چنين بوده كه يك سـيني فـلزي را بـالاي سـر بيمـار مـي گـذاشـتند و تيري از كمان به سوي آن پرتاب مي كردند تا از برخورد تير با سيني ناگهان صدائي برخيزد و شوكي به بيمار دست دهد و - به تصور آنها - تب بيمار قطع شود،مي گويد تو براي معالجه چشم بيمار خود كمان ابرو را بر سر آن كشيده اي ، و عجب كمان زيبائي است ، منظره چشم بيمار و كمان كشيدن ابرو بر سر آن چنان مرا تحت تأثير قرار داده كه نمي توانم به هيچ وجه فكري براي شيفتگي دل خود بكنم ، **
