- ز جور چرخ چو حافظ به جان رسيد دلت
- به سوي ديو محن ناوك شهاب انداز
-
واژه نامه
- ديو :
موجــــودي خيالــــي كه او را بــــه صورت انساني بلند قامت و تنومند و زشـــت و هولناك تصور كننــــد، شيطــــان ، ابليــــس ، كنــــايه از آدم خبيث
English Translation :
Hafiz! when from the sphere's violence, thy heart reacheth to the soul,
First Mesra Translation:
At the Div of calamities, the arrow-point of a falling star-- cast.
Second Mesra Translation:
شرح بيت
**- حافظ ، وقتي از جور و جفاي روزگار دلت به نهايت افسردگي رسيد; تيري آتشين به سوي ديو غم و غصه بينداز- غم و غصه را با تير آتشين بزن ،شهاب : پاره اي از آتش ، كه در بيت به ناوك يا تير تشبيه شده ; و درباره تير شهاب قدما معتقد بودند كه چون شيطان از زمين قصد آسمان كند فرشتگان به تير آتشين وي را بزنند و از صعود ممانعت كنند، و بدين اعتقاد در كتب نظم و نثر مضامين بسيار آمده است و گاه نيز به نيزه آتشين كه افكنده شود تشبيه مي شود، اين مضمون در قرآن كريم در سوره حجر (51) آيات 71 و 81 آمده است وَ حَفِظناها مِن ْ كُل ّ شَيطان ٍ رَجيم ٍ (71) اِلاّ مَن ِ استَرق َ السّمع َ فَاَتبَعَه شِهاب ٌ مُبين ٌ (و آن را از دستبرد شيطان مردود محفوظ داشتيم (71) ليكن هر شيطاني براي سرقت سمع به آسمان نزديك شد تير شهاب شعله آسماني او را تعقيب كرد)،خلاصه مقصود بيت اينكه وقتي غم و غصه روزگار مثل ديوي به تو هجوم آورد با تير شهاب آن را مقهور بگردان ، هم چنانكه ديو را با تير شهاب مي زنند; كه مراد از تير شهاب احتمالاً آه آتشين است ، **
