- ياد باد آن كه نهانت نظري با ما بود
- رقم مهر تو بر چهره ما پيدا بود
-
واژه نامه
- تو :
از ضماير سمبليك حافظ است كه گاه فقط با يك معشوق زنده و زيـبا از نوع انسان ، وگاه با خداي عرفاني ــ اصل وحدت وجود ــ قـابل انطباق است ، و گاه مستعار بديع و گسترده اي است كه هردو مفهوم را در بر مي گيرد
English Translation :
Be memory of that time (O true beloved!) when towards us thy exceeding glance (of mercy)-- was.
First Mesra Translation:
(When) evident in our face, the writing of thy love (mercy)-- was.
Second Mesra Translation:
شرح بيت
**- به ياد آوريم روزگاري را كه پنهاني نگاهي به سوي ما داشتي ; اثر و نشانه محبت تو بر چهره ما آشكار بود،رقم مهر: اثر و نشانه محبت ، در كلمه مهر ايهامي هم به معناي خورشيد مي توان يافت ; چنانكه در بسياري از موارد معناي آن ميان محبت و خورشيد نوسان دارد، و با اين معني ِ اخير است كه رقم مهر در نظر بعضي معنائي ديگر از او نوع اصطلاحات ميترائيسم پيدا مي كند، از جمله آقاي هاشم رضي عقيده دارد در اين بيت رقم مهر اشاره است به نشان مهر كه بر پيشاني مهري دينان ، در مدارج معني داغ مي شد و كم نيستند كساني ديگر كه در اين عقيده با ايشان موافقت دارند، شك نيست كه حافظ به دين ِ مهر پرستي و مراسم آن بي توجه نيست و در موارد مختلف گوشه چشمي به آن دارد; چنانكه در بيت زير از نقش كردن خال بر چهره ، در يك معني همين رقم مهر را در نظر داشته است :برجبين نقش كن ازخون دل من خاليتا بدانند كه قربان تو كافر كيشماما اين توجه در چه مرحله اي بوده و تا چه اندازه مي تواند براي او صورت عقيده و ايمان داشته باشد قابل تأمل است ، اين بحث را در بيت هاي بعدي همين غزل دنبال مي كنيم ، **